ΣτΕ 1725/2025 Τμ.Ε - Πλήρες κείμενο

Πρόεδρος: Παναγιώτα Καρλή, Αντιπρόεδρος, Προεδρεύουσα
Εισηγητής: Νικόλαος Βαγιωνάκης, πάρεδρος
Δικηγόροι: Βασίλειος Παπαδημητρίου, Κωνσταντίνος Καρατσώλης, Θεμιστοκλής Κλουκίνας, Ευστράτιος Καρβέλλης, Θεόδωρος Κωνσταντίνου, Σταυρούλα Γκούμα

Με την κρινόμενη έφεση ζητήθηκε η εξαφάνιση της 232/2019 απόφασης του Διοικητικού Εφετείου Λάρισας, με την οποία είχε απορριφθεί, ως ασκηθείσα άνευ εννόμου συμφέροντος, η από 21.9.2018 αίτηση ακυρώσεως της ήδη εκκαλούσας εταιρείας, όπως αυτή συμπληρώθηκε με το από 12.3.2019 δικόγραφο προσθέτων λόγων. Με την αίτησή της αυτή η εκκαλούσα προσέβαλε την …/25.7.2018 άδεια δόμησης της Διεύθυνσης Υπηρεσίας Δόμησης του Δήμου Λαρισαίων, που είχε εκδοθεί επ’ ονόματι της εφεσίβλητης εταιρείας … και με την οποία επετράπη στην εταιρεία αυτή η αλλαγή χρήσης σε εκπαιδευτήριο πενταώροφης οικοδομής -φερόμενης να ανήκει κατά κυριότητα στην τρίτη, τέταρτη και πέμπτη των εφεσίβλητων-, κείμενης στη συμβολή των οδών … και … στην πόλη της Λάρισας (Ο.Τ. …). Εν προκειμένω, για τη θεμελίωση εννόμου συμφέροντος για την προσβολή άδειας ορισμένης επιχείρησης, εκδοθείσας κατ’ εφαρμογή της πολεοδομικής νομοθεσίας, από άλλη επιχείρηση αρκεί η προβολή ειδικών ισχυρισμών ως προς το ομοειδές της επιχειρηματικής δραστηριότητας των δύο επιχειρήσεων και ως προς το κρίσιμο ζήτημα αν αυτές απευθύνονται στον ίδιο κύκλο πελατών. Το δικάσαν εφετείο απέρριψε την αίτηση ακυρώσεως λόγω ελλείψεως εννόμου συμφέροντος, με την αιτιολογία ότι η χορηγηθείσα στην εφεσίβλητη προσβαλλόμενη άδεια δόμησης αφορούσε στην εκτέλεση οικοδομικών εργασιών σε ακίνητο, προοριζόμενο να λειτουργήσει ως εκπαιδευτήριο, εντός των διοικητικών ορίων του Δήμου Λαρισαίων, ήτοι σε περιοχή που δεν μπορούσε να χαρακτηρισθεί ως γειτονική με αυτήν στην οποία λειτουργούσαν οι εγκαταστάσεις της εκκαλούσας, οι οποίες ευρίσκονταν εντός των διοικητικών ορίων έτερου δήμου και δη του Δήμου Κιλελέρ. Όμως, η κρίση αυτή της εκκαλουμένης αποφάσεως είναι μη νόμιμη, διότι, ανεξαρτήτως του ότι η μεταξύ των επιχειρήσεων απόσταση δεν παρίστατο σημαντική, η εκκαλούσα προέβαλε ειδικούς ισχυρισμούς ως προς το ομοειδές της επιχειρηματικής της δραστηριότητας με αυτήν της εφεσίβλητης και ως προς το ότι αμφότερες οι επιχειρήσεις απευθύνονταν στον κύκλο πελατών της πόλης της Λάρισας, τα ανωτέρω δε αρκούσαν για τη θεμελίωση του εννόμου συμφέροντός της για την προσβολή διοικητικής πράξης που εκδόθηκε κατ’ εφαρμογή της πολεοδομικής νομοθεσίας και κατέτεινε στην παράνομη, κατά την εκκαλούσα, λειτουργία της ανταγωνιστικής επιχείρησης της εφεσίβλητης. Επίσης, εάν η απαιτούμενη, για τη χορήγηση οικοδομικής άδειας, προϋπόθεση της δημιουργίας θέσεων στάθμευσης αυτοκινήτων εκλείψει μετά την έκδοση της άδειας, η οικοδομική άδεια καθίσταται μη νόμιμη και η αρμόδια πολεοδομική αρχή οφείλει να προβεί στην ανάκλησή της. Η αρμόδια πολεοδομική αρχή, με μόνη τη διαπίστωση του αντικειμενικού γεγονότος της μη διαμόρφωσης των απαιτούμενων θέσεων στάθμευσης στο υπόγειο του κτιρίου, όφειλε να προβεί στην ανάκληση της προσβαλλόμενης άδειας δόμησης, η οποία, εξ αυτού του λόγου, είχε καταστεί μη νόμιμη. Ο λόγος ακυρώσεως, με τον οποίο προβάλλεται ότι η …/2018 άδεια δόμησης χορηγήθηκε κατά παράβαση των διατάξεων του Ν. 960/1979 και του Π.Δ. 350/1996, εφόσον δεν υφίσταντο οι απαιτούμενες διαμορφωμένες θέσεις στάθμευσης, κρίθηκε βάσιμος. Η δε μεταγενέστερη της ασκήσεως της αιτήσεως ακυρώσεως αποκατάσταση των 16 θέσεων στάθμευσης στον υπόγειο χώρο του επίμαχου κτιρίου δεν καθιστά αλυσιτελή την προβολή του ανωτέρω λόγου ακυρώσεως, καθόσον από τα στοιχεία του φακέλου δεν προκύπτει ότι η αρμόδια υπηρεσία δόμησης αξιολόγησε τα υποβληθέντα από την παρεμβαίνουσα-εφεσίβλητη νέα σχέδια του υπογείου με την έκδοση εκτελεστής διοικητικής πράξης (αναθεώρησης), από την οποία να προκύπτει ότι εξετάστηκε η συνδρομή της νόμιμης προϋπόθεσης για την ύπαρξη των απαιτούμενων από τον νόμο θέσεων στάθμευσης για τη νέα χρήση. Κατόπιν τούτων, το Δικαστήριο έκανε δεκτή την κρινόμενη αίτηση, επισημαίνοντας ότι η Διοίκηση, επανερχόμενη μετά την παρούσα ακυρωτική απόφαση, οφείλει να προβεί σε πλήρη έλεγχο της συνδρομής των νομίμων προϋποθέσεων για την έκδοση οικοδομικής άδειας περί αλλαγής χρήσης του επίμαχου κτιρίου, συμπεριλαμβανομένου όχι μόνο του ελέγχου της ύπαρξης των απαιτούμενων για τη νέα χρήση θέσεων στάθμευσης, αλλά και του ελέγχου της στατικής μελέτης του κτιρίου, για την οποία εκδόθηκαν οι διαδοχικές ενημερώσεις.

Νομικές Διατάξεις: Άρθρα 47, 58, 64 Π.Δ. 18/1989, 1 § 2, 3 § 5 Ν. 960/1979, 1, 2, 6 Π.Δ. 350/1996

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΠΙΚΡΑΤΕΙΑΣ

ΤΜΗΜΑ Ε΄

Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριό του στις 3 Μαΐου 2023, με την εξής σύνθεση: Παναγιώτα Καρλή, Αντιπρόεδρος, Προεδρεύουσα, σε αναπλήρωση της Προέδρου του Τμήματος, που είχε κώλυμα, Ρωξάνη Γιαννουλάτου, Χριστιάνα Μπολόφη, Σύμβουλοι, Ελένη Μουργιά, Νικόλαος Βαγιωνάκης, Πάρεδροι. Γραμματέας η Δημητρία Τετράδη, Γραμματέας του Ε΄ Τμήματος.

Για να δικάσει την από 15 Σεπτεμβρίου 2020 έφεση:

της ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία «… ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΙΑ» και τον διακριτικό τίτλο «… Α.Ε.», που εδρεύει στην Αθήνα (…), η οποία παρέστη με τους δικηγόρους: α. Βασίλειο Παπαδημητρίου (Α.Μ. …), β. Κωνσταντίνο Καρατσώλη (Α.Μ. …), γ. Θεμιστοκλή Κλουκίνα (Α.Μ. …) και δ. Ευστράτιο Καρβέλλη (Α.Μ. …), που τους διόρισε με πληρεξούσιο,

κατά των: 1. Δήμου Λαρισαίων, ο οποίος παρέστη με τον δικηγόρο Θεόδωρο Κωνσταντίνου (Α.Μ. … Δ.Σ. Λάρισας), που τον διόρισε με πληρεξούσιο, και ο οποίος κατέθεσε δήλωση, σύμφωνα με το άρθρο 26 του ν. 4509/2017, περί μη εμφανίσεώς του, 2. εταιρείας περιορισμένης ευθύνης με την επωνυμία «…» και τον διακριτικό τίτλο «…», που εδρεύει στην Αθήνα (…), η οποία παρέστη με τη δικηγόρο Σταυρούλα Γκούμα (Α.Μ. … Δ.Σ. Λάρισας), που τη διόρισε με πληρεξούσιο, και η οποία κατέθεσε δήλωση, σύμφωνα με το άρθρο 26 του ν. 4509/2017, περί μη εμφανίσεώς της, 3. … … του …, 4. … … του … και 5. … χήρας … …, οι οποίες δεν παρέστησαν,

και κατά της υπ’ αριθμ. 232/2019 απόφασης του Διοικητικού Εφετείου Λάρισας.

Η εκδίκαση άρχισε με την ανάγνωση της εκθέσεως του εισηγητή, Παρέδρου Νικολάου Βαγιωνάκη.

Κατόπιν το δικαστήριο άκουσε τους πληρεξούσιους της εκκαλούσας εταιρείας, οι οποίοι ανέπτυξαν και προφορικά τους προβαλλόμενους λόγους εφέσεως και ζήτησαν να γίνει δεκτή η έφεση.

Μετά τη δημόσια συνεδρίαση το δικαστήριο συνήλθε σε διάσκεψη σε αίθουσα του δικαστηρίου και

Αφού μελέτησε τα σχετικά έγγραφα

Σκέφθηκε κατά τον Νόμο

1. Επειδή, για την άσκηση της κρινόμενης εφέσεως καταβλήθηκε το νόμιμο παράβολο (κωδικός πληρωμής ηλεκτρονικού παραβόλου …).

2. Επειδή, με την έφεση αυτή ζητείται η εξαφάνιση της 232/2019 αποφάσεως του Διοικητικού Εφετείου Λάρισας, με την οποία απορρίφθηκε, ως ασκηθείσα άνευ εννόμου συμφέροντος, η από 21.9.2018 αίτηση ακυρώσεως της ήδη εκκαλούσας εταιρείας, όπως αυτή συμπληρώθηκε με το από 12.3.2019 δικόγραφο προσθέτων λόγων. Με την αίτησή της αυτή η εκκαλούσα προσέβαλε την …/25.7.2018 άδεια δόμησης της Διεύθυνσης Υπηρεσίας Δόμησης του Δήμου Λαρισαίων, που είχε εκδοθεί επ’ ονόματι της εφεσίβλητης εταιρείας ... και με την οποία επετράπη στην εταιρεία αυτή η αλλαγή χρήσης σε εκπαιδευτήριο πενταώροφης οικοδομής, κείμενης στη συμβολή των οδών … και … στην πόλη της Λάρισας (Ο.Τ. …). Η επίμαχη οικοδομή φέρεται ότι ανήκει κατά κυριότητα στην τρίτη, τέταρτη και πέμπτη των εφεσίβλητων.

3. Επειδή, η έφεση απαραδέκτως στρέφεται κατά των εφεσίβλητων … …, … … και … χήρας … … (τρίτης, τέταρτης και πέμπτης εκ των εφεσίβλητων, αντίστοιχα), η παρέμβαση των οποίων στην πρωτόδικη δίκη απορρίφθηκε ελλείψει νομιμοποιήσεως (βλ. Σ.τ.Ε. 2508/2022, 4439/2014).

4. Επειδή, κατά την έννοια της διατάξεως του άρθρου 58 του π.δ/τος 18/1989 (Α΄ 8), όπως ισχύει, ο εκκαλών βαρύνεται δικονομικώς με την υποχρέωση, επί ποινή ολικού ή μερικού απαραδέκτου της εφέσεώς του, να τεκμηριώσει με ειδικούς και συγκεκριμένους ισχυρισμούς που περιέχονται στο εισαγωγικό δικόγραφο, για καθέναν από τους προβαλλόμενους λόγους, ότι τίθεται συγκεκριμένο νομικό ζήτημα, ήτοι ζήτημα ερμηνείας διατάξεως νόμου ή γενικής αρχής του ουσιαστικού ή δικονομικού δικαίου, το οποίο είναι κρίσιμο για την επίλυση της διαφοράς που άγεται ενώπιον του Δικαστηρίου και επί του οποίου είτε δεν υπάρχει νομολογία του Συμβουλίου της Επικρατείας είτε οι σχετικές κρίσεις της εκκαλουμένης αποφάσεως έρχονται σε αντίθεση με μη ανατραπείσα νομολογία του Συμβουλίου της Επικρατείας ή άλλου ανωτάτου δικαστηρίου ή, ελλείψει αυτών, προς ανέκκλητη απόφαση διοικητικού δικαστηρίου (βλ. Σ.τ.Ε. 695/2025, 2140/2024, 350/2024 κ.ά.).

5. Επειδή, από την εκκαλουμένη απόφαση και τα στοιχεία του φακέλου της υπόθεσης προκύπτουν τα ακόλουθα: Δυνάμει της …/2.7.2018 έγκρισης δόμησης της Διεύθυνσης Υπηρεσίας Δόμησης του Δήμου Λαρισαίων εγκρίθηκε, επ’ ονόματι της εφεσίβλητης εταιρείας, η αλλαγή χρήσης πενταώροφης οικοδομής, κείμενης στην πόλη της Λάρισας, σε εκπαιδευτήριο. Η επίμαχη οικοδομή, η οποία ευρίσκεται στη συμβολή των οδών … και …, στο Ο.Τ. … της πόλης της Λάρισας, είχε κατασκευασθεί δυνάμει της …/1988 οικοδομικής άδειας, όπως αυτή αναθεωρήθηκε στις 24.9.1990 και στις 21.5.1992, προκειμένου να χρησιμοποιηθεί, αρχικά, ως πολυκατάστημα (από το ισόγειο έως τον 3ο όροφο), ως γραφεία (4ος όροφος) και ως κατοικία (5ος όροφος). Ακολούθως, κατ’ επίκληση του άρθρου 5 παρ. 1 και 2 του ν. 4030/2011 (Α΄ 249), εκδόθηκε από το Τμήμα Έκδοσης Αδειών της ανωτέρω Διεύθυνσης Υπηρεσίας Δόμησης η …/25.7.2018 άδεια δόμησης για την αλλαγή χρήσης της ανωτέρω οικοδομής σε εκπαιδευτήριο. Κατά της τελευταίας αυτής πράξεως η εκκαλούσα εταιρεία άσκησε αίτηση ακυρώσεως ενώπιον του Διοικητικού Εφετείου Λάρισας. Σύμφωνα με το κωδικοποιημένο καταστατικό της, η εκκαλούσα έχει ως σκοπό, μεταξύ άλλων, την παροχή υπηρεσιών εκπαίδευσης, κατάρτισης και διά βίου μάθησης, με τη λειτουργία ιδιωτικών ινστιτούτων επαγγελματικής κατάρτισης, κολεγίων και κέντρων δια βίου μάθησης, για την επιδίωξη δε του σκοπού αυτού διατηρεί, όπως επικαλέσθηκε, εγκαταστάσεις (εκπαιδευτήρια) σε πέντε μεγάλες πόλεις της Ελλάδας, μεταξύ των οποίων και στη Λάρισα και, συγκεκριμένα, σε απόσταση 6 χιλιομέτρων από αυτήν (με κατεύθυνση προς Νίκαια). Ειδικότερα, για τη θεμελίωση του εννόμου συμφέροντός της προς άσκηση της ανωτέρω αιτήσεως, η εκκαλούσα ισχυρίσθηκε (βλ. σελ. 4-5 του εισαγωγικού δικογράφου) ότι πρόκειται για επιχείρηση δραστηριοποιούμενη στον ίδιο επαγγελματικό χώρο με την εφεσίβλητη εταιρεία, καθώς αμφότερες παρέχουν εκπαιδευτικές υπηρεσίες μεταδευτεροβάθμιας εκπαίδευσης και μάλιστα ομοειδούς περιεχομένου, ότι η ίδια δραστηριοποιείται νόμιμα στη Λάρισα και δη εντός εγκαταστάσεων απολύτως νομίμων και ασφαλών και ότι για λόγους ισότητας στον ανταγωνισμό είχε άμεσο και ενεστώς έννομο συμφέρον, ώστε να μη λειτουργούν ομοειδείς επιχειρήσεις, «εφόσον δεν πληρούν τους όρους της νομιμότητας, τόσον από απόψεως πολεοδομικής νομοθεσίας, όσο και από απόψεως εκπαιδευτικής εν γένει νομοθεσίας». Όπως δε προέβαλε, το έννομο συμφέρον ανταγωνίστριας ομοειδούς επιχείρησης, για λόγους αναγόμενους στην ισότητα στον ανταγωνισμό, γίνεται παγίως δεκτό από τη νομολογία. Εξ άλλου, με την αίτηση ακυρώσεως η εκκαλούσα προέβαλε ότι η προσβαλλόμενη άδεια δόμησης ήταν παράνομη και ακυρωτέα: α) διότι η μελέτη στατικής επάρκειας του κτιρίου παρουσίαζε σοβαρές ελλείψεις, οι οποίες κλόνιζαν το κύρος της άδειας, β) διότι εκδόθηκε κατά παράβαση των διατάξεων του ν. 960/1979 και του π.δ. 350/1996, καθώς δεν υφίσταντο οι απαιτούμενες διαμορφωμένες θέσεις στάθμευσης στο υπόγειο του κτιρίου και γ) διότι εκδόθηκε κατά παράβαση της 468/2015 αποφάσεως του δημοτικού συμβουλίου Λάρισας, σύμφωνα με την οποία δεν επιτρέπεται η διέλευση οχημάτων από πεζοδρόμους. Περαιτέρω, με το δικόγραφο των προσθέτων λόγων η εκκαλούσα προέβαλε ότι εσφαλμένως οι εργασίες αποκατάστασης του υπογείου εξαιρέθηκαν από την άδεια δόμησης και έγιναν με απλή ενημέρωση του φακέλου και όχι με αναθεώρηση σύμφωνα με το άρθρο 28 του ν. 4495/2017, καθώς οι θέσεις στάθμευσης συνδέονταν αρρήκτως με την επίμαχη αλλαγή χρήσης και, επομένως, έπρεπε να συμπεριληφθούν στην άδεια, ότι η άδεια δόμησης περί αλλαγής χρήσης σε εκπαιδευτήριο, το μεταγενεστέρως εκδοθέν πιστοποιητικό ελέγχου κατασκευής και η μεταγενέστερη έγκριση σύνδεσης με τα δίκτυα κοινής ωφελείας ήταν ακυρωτέα, καθόσον εκδόθηκαν κατόπιν υποβολής ψευδών στοιχείων και ανακριβών αποτυπώσεων όσον αφορά την ύπαρξη θέσεων στάθμευσης στο υπόγειο, ότι δεν υπήρχαν στον πολεοδομικό φάκελο θεωρημένες μελέτες πυροπροστασίας και πιστοποιητικά ενεργητικής πυροπροστασίας εν ισχύ, καθώς αυτά είχαν ανακληθεί από την αρμόδια Πυροσβεστική Υπηρεσία, και, τέλος, ότι η υποβληθείσα στατική μελέτη παρίστατο παντελώς ανεπαρκής, καθόσον δεν συμμορφωνόταν προς τις διατάξεις του Κανονισμού Επεμβάσεων (ΚΑΝ.ΕΠΕ.) και, ειδικότερα, δεν τεκμηριωνόταν ότι, μετά τη μετατροπή, το κτίριο θα παρέμενε μέσα στα περιθώρια ασφάλειας που διέθετε σύμφωνα με τη μελέτη. H δικαιούχος της προσβαλλόμενης άδειας εφεσίβλητη εταιρεία, η οποία έχει ως αποκλειστικό σκοπό, σύμφωνα με το καταστατικό της, την επαγγελματική εκπαίδευση και κατάρτιση, άσκησε παρέμβαση ενώπιον του Διοικητικού Εφετείου Λάρισας. Με την ήδη εκκαλουμένη απόφαση το δικάσαν διοικητικό εφετείο δέχθηκε ότι με την προσβληθείσα ενώπιόν του πράξη χορηγήθηκε άδεια οικοδομικών εργασιών με σκοπό την αλλαγή χρήσης ακινήτου, το οποίο ευρίσκεται εντός των διοικητικών ορίων του Δήμου Λαρισαίων, προκειμένου αυτό να καταστεί κατάλληλο για τη στέγαση επιχείρησης υπηρεσιών εκπαίδευσης που παρέχονται από την εφεσίβλητη. Περαιτέρω, ερμηνεύοντας τη διάταξη του άρθρου 47 παρ. 1 του π.δ/τος 18/1989, το διοικητικό εφετείο δέχθηκε ότι για την άσκηση αιτήσεως ακυρώσεως δεν αρκεί το κοινό ενδιαφέρον κάθε πολίτη για τα γενικότερα θέματα της Χώρας και για τη σύννομη άσκηση της δημόσιας εξουσίας, αλλά απαιτείται η ύπαρξη ιδιαίτερου δεσμού του αιτούντος προσώπου ή φορέα συλλογικής δραστηριότητας με την προσβαλλόμενη πράξη, η ύπαρξη δε του ιδιαίτερου αυτού δεσμού κρίνεται, όταν η διοικητική πράξη δεν απευθύνεται ευθέως προς τον αιτούντα δημιουργώντας γι’ αυτόν συγκεκριμένες έννομες συνέπειες, από τον σύνδεσμο που υπάρχει μεταξύ των εννόμων αποτελεσμάτων των επερχομένων από την προσβαλλόμενη διοικητική πράξη και του περιεχομένου μιας συγκεκριμένης νομικής καταστάσεως ή ιδιότητας στην οποία βρίσκεται ή την οποία έχει και επικαλείται ο αιτών. Εξ άλλου, σύμφωνα με το διοικητικό εφετείο, ειδικώς όσον αφορά τα νομικά πρόσωπα, το έννομο συμφέρον τους για την προσβολή διοικητικής πράξεως κρίνεται, κατά περίπτωση, εν όψει κυρίως των επιδιωκόμενων από αυτά, κατά τη συστατική τους πράξη ή το καταστατικό τους, συγκεκριμένων σκοπών και του περιεχομένου της πράξεως. Κατόπιν τούτων, το διοικητικό εφετείο, αφού έλαβε υπόψη ότι οι εγκαταστάσεις της εκκαλούσας εταιρείας, η οποία επεδίωκε ανταγωνιστικούς επιχειρηματικούς σκοπούς σε σχέση με τη δικαιούχο της άδειας δόμησης εφεσίβλητη εταιρεία, ευρίσκονταν εντός των διοικητικών ορίων του Δήμου Κιλελέρ, όπως ισχυρίσθηκε ο Δήμος Λαρισαίων και η εφεσίβλητη και δεν αμφισβητήθηκε ειδικότερα από την ίδια, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η λειτουργία των εγκαταστάσεών της δεν επαρκούσε για τη δημιουργία ιδιαίτερου δεσμού (συνδέσμου), που να επιτρέπει σε αυτήν να αμφισβητήσει την αντικειμενική νομιμότητα της προσβαλλόμενης διοικητικής πράξης. Τούτο, δε, διότι, όπως έγινε δεκτό, με την πράξη αυτή χορηγήθηκε στην εφεσίβλητη εταιρεία άδεια οικοδομικών εργασιών επί ακινήτου σε περιοχή, η οποία δεν ηδύνατο να χαρακτηρισθεί ως γειτονική με αυτήν, στην οποία η εκκαλούσα διατηρούσε τις εγκαταστάσεις της. Με τις σκέψεις αυτές, το δικάσαν εφετείο, κατ’ αποδοχήν των σχετικών ισχυρισμών του Δήμου Λάρισας και της εφεσίβλητης, απέρριψε την αίτηση ακυρώσεως λόγω ελλείψεως εννόμου συμφέροντος της εκκαλούσας εταιρείας.

6. Επειδή, με την κρινόμενη έφεση προβάλλεται ότι μόνη η επίκληση της ιδιότητας του ανταγωνιστή σε ομοειδές αντικείμενο αρκεί για τη θεμελίωση του απαιτούμενου άμεσου νομικού και πραγματικού δεσμού που είναι αναγκαίος για τη συνδρομή του εννόμου συμφέροντος για την προσβολή άδειας ανταγωνιστικής επιχείρησης, χωρίς να απαιτείται, περαιτέρω, η λειτουργία αμφότερων των ανταγωνιστικών επιχειρήσεων εντός των διοικητικών ορίων του ίδιου δήμου. Συνεπώς, το δικάσαν εφετείο, το οποίο δέχθηκε ότι η εκκαλούσα, η οποία δραστηριοποιείτο εντός του Δήμου Κιλελέρ, στερείτο εννόμου συμφέροντος για την προσβολή της χορηγηθείσας στην εφεσίβλητη άδειας δόμησης, η οποία αφορούσε σε ακίνητο εντός του Δήμου Λαρισαίων, εσφαλμένως ερμήνευσε και εφάρμοσε τη διάταξη του άρθρου 47 παρ. 1 του π.δ. 18/1989. Άλλωστε, σύμφωνα με την εκκαλούσα, οι εγκαταστάσεις της δεν ευρίσκονται μακριά από την υπό αδειοδότηση οικοδομή της εφεσίβλητης, αντιθέτως χωροθετούνται σε κτίριο που κείται στο …, στο Δήμο Κιλελέρ, και απέχουν μόλις μερικά λεπτά από το κέντρο της πόλης της Λάρισας. Τόσο δε η ίδια όσο και η εφεσίβλητη δραστηριοποιούνται στον ίδιο επαγγελματικό τομέα, στην ίδια ευρύτερη περιοχή (Περιφέρεια Θεσσαλίας και Στερεάς Ελλάδας) και απευθύνονται στο ίδιο κοινό, χωρίς να περιορίζονται μόνο στους δημότες Λάρισας. Συνεπώς, υφίσταται επαρκής και άμεσος σύνδεσμος της εκκαλούσας με την προσβαλλόμενη εν προκειμένω πράξη. Σε σχέση με την συνδρομή των όρων του άρθρου 58 παρ. 1 του π.δ. 18/1989 [άρθρο 12 παρ. 2 ν. 3900/2010 (Α΄ 213), όπως αντικαταστάθηκε από το άρθρο 15 παρ. 3 ν. 4446/2016 (Α΄ 240)], με την κρινόμενη έφεση προβάλλεται ότι δεν υφίσταται νομολογία του Συμβουλίου της Επικρατείας για το νομικό αυτό ζήτημα, ήτοι για το αν πρέπει να δραστηριοποιούνται στα διοικητικά όρια του αυτού δήμου ο αιτών την ακύρωση άδειας δόμησης με τον ανταγωνιστή του - δικαιούχο της άδειας, προκειμένου να υφίσταται έννομο συμφέρον για την προσβολή της πράξης αυτής. Ο ισχυρισμός αυτός προβάλλεται βασίμως, δεδομένου ότι κατά τον χρόνο ασκήσεως της εφέσεως το νομικό ζήτημα των προϋποθέσεων για την θεμελίωση εννόμου συμφέροντος για την προσβολή διοικητικής πράξεως από ανταγωνιστική επιχείρηση είχε παραπεμφθεί με την 2291/2018 απόφαση στην επταμελή σύνθεση του Τμήματος, επί αυτής δε εκδόθηκε μετά την άσκηση της εφέσεως η 1036/2022 απόφαση με την οποία επιλύθηκε το ανωτέρω ζήτημα. Συνεπώς, ο σχετικός λόγος εφέσεως προβάλλεται παραδεκτώς και πρέπει να εξετασθεί κατ’ ουσίαν.

7. Επειδή, ο ασκών επιχειρηματική δραστηριότητα δικαιούται, εξ επόψεως εννόμου συμφέροντος (άρθρο 47 του π.δ/τος 18/1989), να προσβάλλει διοικητικές πράξεις που επιτρέπουν τη λειτουργία ανταγωνιστικής του επιχείρησης, εφόσον οι πράξεις αυτές έχουν ως συνέπεια τη λειτουργία της τελευταίας υπό συνθήκες που προβάλλεται ότι είναι ευνοϊκότερες έναντι εκείνων που ισχύουν για την επιχείρηση του αιτούντος, τούτο δε ισχύει και όταν οι προσβαλλόμενες πράξεις έχουν εκδοθεί κατ’ εφαρμογή της πολεοδομικής νομοθεσίας δυνάμει διατάξεων που αποσκοπούν στην εξασφάλιση της εξυπηρέτησης της λειτουργικότητας των οικισμών και στους καλύτερους δυνατούς όρους διαβίωσης των κατοίκων τους. Η ιδιότητα δε του αιτούντος ως επιχειρηματικού ανταγωνιστή, ο οποίος απευθύνεται στον ίδιο κύκλο προσώπων για την πώληση των προϊόντων του ή την παροχή των υπηρεσιών που προσφέρει και, για το λόγο αυτό, θίγεται από την παράνομη, σύμφωνα με τους ορισμούς της πολεοδομικής νομοθεσίας, λειτουργία ομοειδούς, υπό την έννοια αυτή, επιχείρησης, αρκεί για τη θεμελίωση εννόμου συμφέροντος για την άσκηση αιτήσεως ακυρώσεως. Το γεγονός, εξ άλλου, ότι η επιχείρηση του αιτούντος είναι εγκατεστημένη σε άλλη περιοχή, έναντι εκείνης στην οποία αφορά η εκάστοτε προσβαλλόμενη πράξη, δεν αποστερεί τον ίδιο του εννόμου συμφέροντος προσβολής πράξεων που επιτρέπουν τη λειτουργία ανταγωνιστικής επιχείρησης, εφόσον οι δύο επιχειρήσεις απευθύνονται στον ίδιο, εν όλω ή εν μέρει, κύκλο πελατών. Κατά συνέπεια, για τη θεμελίωση εννόμου συμφέροντος για την προσβολή άδειας ορισμένης επιχείρησης, εκδοθείσας κατ’ εφαρμογή της πολεοδομικής νομοθεσίας, από άλλη επιχείρηση αρκεί η προβολή ειδικών ισχυρισμών ως προς το ομοειδές της επιχειρηματικής δραστηριότητας των δύο επιχειρήσεων και ως προς το κρίσιμο ζήτημα αν αυτές απευθύνονται στον ίδιο κύκλο πελατών (πρβλ. Σ.τ.Ε. 1036/2022 επτ.).

8. Επειδή, για τη θεμελίωση του εννόμου συμφέροντός της για την προσβολή της επίμαχης άδειας δόμησης η εκκαλούσα ισχυρίσθηκε με την αίτηση ακυρώσεως ότι παρείχε, όπως ακριβώς και η εφεσίβλητη, εκπαιδευτικές υπηρεσίες μεταδευτεροβάθμιας εκπαίδευσης και ότι δραστηριοποιείτο επαγγελματικά στην πόλη της Λάρισας. Προέβαλε, περαιτέρω, ότι η προσβαλλόμενη άδεια δόμησης παραβίαζε τις διατάξεις της πολεοδομικής νομοθεσίας, διότι, μεταξύ άλλων, η υποβληθείσα στατική μελέτη δεν ήταν επαρκής και δεν υφίσταντο οι απαιτούμενες διαμορφωμένες θέσεις στάθμευσης. Κατά τους ισχυρισμούς δε της εκκαλούσας, εν όψει αυτών των πλημμελειών, η εφεσίβλητη ποριζόταν αθέμιτο ανταγωνιστικό πλεονέκτημα έναντι της ίδιας, η οποία ασκούσε την επιχειρηματική της δραστηριότητα εντός εγκαταστάσεων που συμμορφώνονταν με τις απαιτήσεις της πολεοδομικής νομοθεσίας. Κατά τα προεκτεθέντα, το δικάσαν εφετείο απέρριψε την αίτηση ακυρώσεως λόγω ελλείψεως εννόμου συμφέροντος, με την αιτιολογία ότι η χορηγηθείσα στην εφεσίβλητη προσβαλλόμενη άδεια δόμησης αφορούσε στην εκτέλεση οικοδομικών εργασιών σε ακίνητο, προοριζόμενο να λειτουργήσει ως εκπαιδευτήριο, εντός των διοικητικών ορίων του Δήμου Λαρισαίων, ήτοι σε περιοχή που δεν μπορούσε να χαρακτηρισθεί ως γειτονική με αυτήν στην οποία λειτουργούσαν οι εγκαταστάσεις της εκκαλούσας, οι οποίες ευρίσκονταν εντός των διοικητικών ορίων έτερου δήμου και δη του Δήμου Κιλελέρ. Εν όψει, όμως, των όσων έγιναν δεκτά στην προηγούμενη σκέψη σχετικά με την ερμηνεία του άρθρου 47 του π.δ/τος 18/1989, η κρίση αυτή της εκκαλουμένης αποφάσεως είναι μη νόμιμη. Και τούτο, διότι, ανεξαρτήτως του ότι η μεταξύ των επιχειρήσεων απόσταση δεν παρίστατο σημαντική, η εκκαλούσα προέβαλε, κατά τα ανωτέρω, ειδικούς ισχυρισμούς ως προς το ομοειδές της επιχειρηματικής της δραστηριότητας με αυτήν της εφεσίβλητης και ως προς το ότι αμφότερες οι επιχειρήσεις απευθύνονταν στον κύκλο πελατών της πόλης της Λάρισας, τα ανωτέρω δε αρκούσαν για τη θεμελίωση του εννόμου συμφέροντός της για την προσβολή διοικητικής πράξης που εκδόθηκε κατ’ εφαρμογή της πολεοδομικής νομοθεσίας και κατέτεινε στην παράνομη, κατά την εκκαλούσα, λειτουργία της ανταγωνιστικής επιχείρησης της εφεσίβλητης. Συνεπώς, για το λόγο αυτό που βασίμως προβάλλεται, πρέπει να γίνει δεκτή η κρινόμενη έφεση και να εξαφανιστεί η εκκαλουμένη απόφαση.

9. Επειδή, μετά την εξαφάνιση της εκκαλουμένης απόφασης, το Δικαστήριο χωρεί στην εξέταση της αιτήσεως ακυρώσεως της εκκαλούσας (άρθρο 64 του π.δ/τος 18/1989) κατά της …/25.7.2018 άδειας δόμησης της Διεύθυνσης Υπηρεσίας Δόμησης του Δήμου Λαρισαίων, για την άσκηση της οποίας έχει καταβληθεί το νόμιμο παράβολο (κωδικός πληρωμής ηλεκτρονικού παραβόλου …).

10. Επειδή, η αόριστη μνεία στο δικόγραφο της κρινομένης αιτήσεως ως συμπροσβαλλόμενης και κάθε «άλλης πράξεως που θα εκδοθεί στο μέλλον, ρητής ή σιωπηρής» δεν υποχρεώνει το Δικαστήριο να ερευνήσει την υπόθεση από την άποψη αυτή (βλ. Σ.τ.Ε. 1164/2017 Ολομ., 2234/2024). Δεν είναι, εξ άλλου, επιτρεπτή η διεύρυνση, με το από 12.3.2019 δικόγραφο προσθέτων λόγων που κατέθεσε η εκκαλούσα-αιτούσα, του αντικειμένου της δίκης, με την προσθήκη, ως προσβαλλόμενων πράξεων, του εκδοθέντος μετά την άσκηση της κρινόμενης αιτήσεως …/28.9.2018 πιστοποιητικού ελέγχου κατασκευής (ΠΕΚ) του Τμήματος Έκδοσης Αδειών της Διεύθυνσης ΥΔΟΜ του Δήμου Λάρισας, της σχετικής βεβαίωσης σύνδεσης με τα δίκτυα κοινής ωφελείας, καθώς και της …/18.1.2019 ηλεκτρονικής πράξης έγκρισης εργασιών μικρής κλίμακας για την τοποθέτηση ικριωμάτων για την ανάταξη των ενισχύσεων τοιχοποιίας (βλ. Σ.τ.Ε. 2615/2018 Ολομ., 1164/2017 Ολομ., Σ.τ.Ε. 2112/2022, 129/2020, 2066/2019, 628, 1937/2017, 4028/2014). Συνεπώς, απαραδέκτως ζητείται η ακύρωση των ανωτέρω πράξεων. Κατ’ ακολουθία τούτων, και οι προβαλλόμενοι με το δικόγραφο αυτό λόγοι που στρέφονται αυτοτελώς κατά των ως άνω πράξεων είναι απορριπτέοι ως απαράδεκτοι.

11. Επειδή, ο ν. 960/1979 «Περί επιβολής υποχρεώσεων προς δημιουργίαν χώρων σταθμεύσεως αυτοκινήτων διά την εξυπηρέτησιν των κτιρίων ...» (Α΄ 194), όπως τροποποιήθηκε με το ν. 1221/1981 (Α΄ 292), ορίζει ότι προϋπόθεση για την έκδοση άδειας οικοδομής αποτελεί η εκπλήρωση της επιβαλλόμενης από το νόμο αυτό υποχρέωσης δημιουργίας χώρων στάθμευσης αυτοκινήτων για την εξυπηρέτηση των κτιρίων (άρθρο 1 παρ. 3). Η εκπλήρωση της υποχρέωσης αυτής επιβάλλεται και σε περίπτωση μεταβολής της χρήσης των κτιρίων ή μέρους αυτών, εφόσον η μεταβολή αυτή συνεπάγεται αύξηση των απαιτούμενων θέσεων στάθμευσης (άρθρο 3 παρ. 5). Σύμφωνα δε με το άρθρο 1 παρ. 2 του νόμου η υποχρέωση αυτή μπορεί να εκπληρώνεται εν όλω ή εν μέρει με τους ακόλουθους τρόπους: «α) Διά δημιουργίας επί εστεγασμένων ή μη χώρων, των απαιτουμένων θέσεων σταθμεύσεως αυτοκινήτων επί του αυτού γηπέδου, εφ’ ου το κτίριον. β) βα. Διά της κτήσεως κατά κυριότητα επί εστεγασμένων χώρων δημιουργουμένων μετά την 1ην Ιανουαρίου 1981 των απαιτουμένων θέσεων σταθμεύσεως αυτοκινήτων αποτελουσών διηρημένας ιδιοκτησίας, εις έτερον ακίνητον, και ββ. διά της διαμορφώσεως επί υπαιθρίων χώρων των απαιτουμένων θέσεων σταθμεύσεως αυτοκινήτων εις έτερον ιδιόκτητον γήπεδον ... Επί των ως άνω περιπτώσεων α και β ο κύριος των χώρων σταθμεύσεως συντάσσει ενώπιον συμβολαιογράφου δήλωσιν μεταγραφομένην εις τα βιβλία μεταγραφών, ότι αι θέσεις αύται τίθενται κατά τας διατάξεις του παρόντος νόμου εις εξυπηρέτησιν του συγκεκριμένου κτιρίου ή διηρημένων ιδιοκτησιών τούτου. Επιτρέπεται η χρήσις μη εστεγασμένων χώρων κατά τα ειδικώτερον οριζόμενα εις την παρ. 3 του παρόντος άρθρου καθώς και η αυτοτελής μεταβίβασις εστεγασμένων χώρων κατά τα ειδικώτερον εις την παρ. 5 του παρόντος άρθρου οριζόμενα. Ωσαύτως επιτρέπεται η αντικατάστασις του κατά την παρούσαν περίπτωσιν εξασφαλιζομένου χώρου σταθμεύσεως δι' εξασφαλίσεως υπέρ του δια του χώρου τούτου εξυπηρετουμένου κτιρίου ετέρου χώρου υπό τας ειδικωτέρας προϋποθέσεις των περιπτ. α και β της παρούσης παραγράφου γ) δια καταβολής χρηματικής εισφοράς ...». Όπως έχει γίνει δεκτό (βλ. Σ.τ.Ε. 3589/1992), κατά την έννοια των διατάξεων αυτών, εάν η απαιτούμενη, για τη χορήγηση οικοδομικής άδειας, προϋπόθεση της δημιουργίας θέσεων στάθμευσης αυτοκινήτων εκλείψει μετά την έκδοση της άδειας, η οικοδομική άδεια καθίσταται μη νόμιμη και η αρμόδια πολεοδομική αρχή οφείλει να προβεί στην ανάκλησή της.

12. Επειδή, περαιτέρω, στο άρθρο 1 του, εκδοθέντος κατ’ επίκληση του άρθρου 2 παρ. 2 του ν. 960/1979, π.δ/τος 350/1996 («Ρύθμιση των υποχρεώσεων εξασφαλίσεως χώρου στάθμευσης αυτοκινήτων σε πόλεις της χώρας...», Α΄ 230, διόρθωση σφαλμάτων Α΄ 277) προβλέφθηκε, μεταξύ άλλων, για την πόλη της Λάρισας ότι επιβάλλεται η εξασφάλιση χώρου στάθμευσης αυτοκινήτων σύμφωνα με τα ειδικότερα οριζόμενα στις διατάξεις του εν λόγω π.δ/τος. Στο άρθρο 2 του εν λόγω π.δ/τος ορίσθηκε ότι για τις περιοχές που αναφέρονται στο προηγούμενο άρθρο ο απαιτούμενος αριθμός των θέσεων στάθμευσης αυτοκινήτων δεν μπορεί να είναι μεγαλύτερος ή μικρότερος από τα αντίστοιχα όρια που αναφέρονται στις παραγράφους του ίδιου άρθρου, ειδικώς δε για τα εκπαιδευτήρια (ιδιωτικά ή δημόσια) στοιχειώδους και μέσης βαθμίδας εκπαίδευσης προβλέφθηκε μία θέση στάθμευσης ανά 1 έως 3 αίθουσες διδασκαλίας (παρ. 9). Εξ άλλου, στο άρθρο 6 («Ισχύς, αναθεώρηση και ενημέρωση») του ν. 4030/2011, κατ’ επίκληση του οποίου εκδόθηκε η ήδη προσβαλλόμενη άδεια δόμησης, ορίζεται ότι αν τροποποιηθούν τα διαγράμματα ή η αρχιτεκτονική μελέτη ή μεταβληθούν ριζικά οι λοιπές μελέτες, η έγκριση δόμησης και η άδεια δόμησης αναθεωρούνται μέσα στο χρόνο ισχύος της άδειας δόμησης (παρ. 3), ενώ ενημέρωση του φακέλου της άδειας δόμησης πραγματοποιείται, μεταξύ άλλων, όταν επέρχονται τροποποιήσεις των μελετών που δεν αλλάζουν το διάγραμμα δόμησης και υπό την προϋπόθεση ότι δεν είναι απαραίτητες εγκρίσεις από άλλους φορείς (παρ. 9 περ. β΄).

13. Επειδή, από τα στοιχεία του φακέλου της υπόθεσης και τα στοιχεία που προσκόμισαν οι διάδικοι προκύπτουν τα ακόλουθα: Σύμφωνα με το διάγραμμα δόμησης της …/1988 οικοδομικής άδειας, δυνάμει της οποίας ανεγέρθη το επίμαχο κτίριο, οι απαιτούμενες θέσεις στάθμευσης, που προβλεπόταν να διαμορφωθούν στο υπόγειο της οικοδομής, ανέρχονταν συνολικά σε είκοσι τρεις (23). Μετά την υποβολή εκ μέρους της εφεσίβλητης-παρεμβαίνουσας του από 24.5.2018 αιτήματος για την έκδοση έγκρισης δόμησης με αντικείμενο την αλλαγή χρήσης της επίμαχης πενταώροφης οικοδομής σε εκπαιδευτήριο και, αφού ελέγχθηκε το σχετικό διάγραμμα δόμησης, προέκυψε ότι οι απαιτούμενες θέσεις στάθμευσης για τη χρήση των υπερκείμενων του ισογείου ορόφων ως εκπαιδευτηρίου ανέρχονταν συνολικά σε έντεκα (11). Ο έλεγχος των μελετών για την έκδοση της άδειας δόμησης έγινε σύμφωνα με το άρθρο 5 του ν. 4030/2011, σύμφωνα με το οποίο διαπιστώνεται μόνον η πληρότητα του φακέλου και όχι η ορθότητα των υποβαλλόμενων μελετών (βλ. ιδίως παρ. 2 και 4). Συγκεκριμένα, για την πληρότητα της αρχιτεκτονικής μελέτης του υποβληθέντος φακέλου υπεβλήθησαν κατόψεις του ισογείου και των υπερκείμενων αυτού ορόφων, δηλαδή μόνον των ορόφων στους οποίους αφορούσαν οι επίμαχες εργασίες αλλαγής χρήσης, καθόσον δεν προβλέπονταν εργασίες στο υπόγειο του κτιρίου, αλλά ούτε και αλλαγή χρήσης αυτού. Ωστόσο, κατά τον έλεγχο της πληρότητας των μηχανολογικών μελετών, κατατέθηκαν και κατόψεις του υπογείου και του δώματος, για την απόδειξη από τους μελετητές μηχανικούς ότι δεν επρόκειτο να γίνει κάποια αλλαγή στις υφιστάμενες μηχανολογικές εγκαταστάσεις των χώρων αυτών. Η κάτοψη του υπογείου που κατατέθηκε εν προκειμένω ήταν αυτή που συνόδευε την …/1988 οικοδομική άδεια. Εξ άλλου, ο αριθμός των απαιτούμενων θέσεων στάθμευσης για τη νέα χρήση του εκπαιδευτηρίου προέκυψε από το σύνολο των αιθουσών διδασκαλίας που προβλέπονταν στους ορόφους του κτιρίου, σύμφωνα με τα οριζόμενα στο άρθρο 2 του π.δ/τος 350/1996. Σύμφωνα δε με το 16/28.2.2019 έγγραφο απόψεων της Διεύθυνσης Πολεοδομίας (Τμήμα Έκδοσης Αδειών Δόμησης) του Δήμου Λαρισαίων (όμοιο και το …/16.10.2018 προγενέστερο έγγραφο της ίδιας υπηρεσίας), για τη συγκεκριμένη αλλαγή χρήσης δεν υπήρχε ανάγκη δημιουργίας επιπλέον θέσεων στάθμευσης, σε σχέση με τις αρχικώς εγκεκριμένες – δεσμευμένες θέσεις της …/1988 οικοδομικής άδειας. Όπως ειδικότερα αναφέρεται στο έγγραφο αυτό, «… από τις 23 θέσεις της αρχικής άδειας, οι 19 προκύπτουν για τις χρήσεις στους 4 ορόφους, καθώς ο 1ος, ο 2ος και ο 3ος όροφος είχαν χρήση πολυκαταστήματος, ο 4ος χρήση γραφείων και ο 5ος χρήση κατοικίας… [ε]πομένως, οι απαιτούμενες θέσεις στάθμευσης για τη νέα χρήση για αυτούς τους ορόφους είναι 11, δηλαδή 8 λιγότερες από τις αρχικώς εγκεκριμένες… [ε]πειδή στη συγκεκριμένη περίπτωση η νέα χρήση απαιτεί σαφώς λιγότερες θέσεις από την υφιστάμενη, δεν γίνεται έλεγχος των υπαρχουσών θέσεων». Ακολούθησε η έκδοση της …/2.7.2018 έγκρισης δόμησης και της προσβαλλόμενης …/25.7.2018 άδειας δόμησης. Στη συνέχεια, με την …/19.9.2018 καταγγελία της, η αιτούσα-εκκαλούσα προέβαλε ότι δεν υπήρχαν διαμορφωμένες θέσεις στάθμευσης στο υπόγειο του κτιρίου, λόγω μετατροπής μεγάλου τμήματός του σε βοηθητικό χώρο (αποθήκη, τουαλέτες κ.λπ.), εν όψει δε τούτου ζήτησε τη διενέργεια αυτοψίας, την άμεση διακοπή των οικοδομικών εργασιών και την ανάκληση της …/2018 άδειας δόμησης. Κατόπιν της καταγγελίας αυτής, το Τμήμα Ελέγχου Κατασκευών της Διεύθυνσης Πολεοδομίας του Δήμου Λαρισαίων ξεκίνησε τον έλεγχο του κτιρίου για τη διαπίστωση αυθαιρέτων κατασκευών στο υπόγειο, αλλά και πολεοδομικών παραβάσεων γενικότερα σε ολόκληρη την οικοδομή. Στο πλαίσιο του ελέγχου αυτού, ο μελετητής-μηχανικός της άδειας προσκόμισε νέα σχέδια του υπογείου και του δώματος για την ενημέρωση της …/2018 άδειας δόμησης, συνοδευόμενα από την …/22.6.2018 δήλωση ένταξης αυθαίρετων κατασκευών στο ν. 4495/2017, όπως η δήλωση αυτή είχε ενημερωθεί στις 26.9.2018. Ειδικότερα, όπως προκύπτει από τα στοιχεία του φακέλου, εν όψει της διαφορετικής διαμερισμάτωσης που είχε πραγματοποιηθεί με τη χρήση γυψοσανίδων στο χώρο του υπογείου ορόφου, με την διαμόρφωση χώρου τουαλετών 46 τ.μ., βοηθητικού χώρου κουζίνας 27.40 τ.μ., καθώς και χώρου αποθήκης 53,58 τ.μ., υπεβλήθη αρχικώς η …/3.2.2014 δήλωση υπαγωγής αυθαιρέτων κατασκευών στο ν. 4178/2013, για την οποία εκδόθηκε η σχετική βεβαίωση περαίωσης της διαδικασίας υπαγωγής στον εν λόγω νόμο. Εν συνεχεία, υπεβλήθη η …/22.6.2018 δήλωση ένταξης στο ν. 4495/2017, η οποία αφορούσε σε αλλαγή των όψεων (ανοιγμάτων) στους α΄, β΄, γ΄, δ΄ και ε΄ ορόφους του κτιρίου. Η τελευταία αυτή δήλωση ενημερώθηκε ακολούθως, σύμφωνα με τα ανωτέρω εκτεθέντα, προκειμένου, εκτός της αλλαγής των όψεων των ανωτέρω ορόφων, να συμπεριληφθεί σε αυτήν, ως δεύτερη παράβαση, «η διαφορετική διαμερισμάτωση και χωροθέτηση των θέσεων στάθμευσης στη στάθμη του υπογείου» (βλ. τη συνημμένη στην ανωτέρω ενημερωμένη δήλωση τεχνική έκθεση). Κατόπιν υποβολής των ανωτέρω στοιχείων από την παρεμβαίνουσα-εφεσίβλητη, εκδόθηκε η …/26.9.2018 ενημέρωση της προσβαλλόμενης άδειας δόμησης, σύμφωνα με την οποία η άδεια ενημερώθηκε «ως προς τα αρχιτεκτονικά σχέδια του υπογείου και του δώματος, ώστε να συμφωνούν με τη ρύθμιση αυθαιρέτων κατασκευών της ενημερωμένης δήλωσης με α/α 10389796 του ν. 4495/2017». Στην υποβληθείσα δε από την παρεμβαίνουσα-εφεσίβλητη νέα ενημερωμένη κάτοψη του υπογείου απεικονίζονταν συνολικά δέκα έξι (16) θέσεις στάθμευσης. Στην ίδια κάτοψη απεικονίζονταν, επίσης, τοιχοποιίες στο χώρο του υπογείου, με τις ενδείξεις «προσωρινή κατασκευή» και «προς κατεδάφιση», οι οποίες (τοιχοποιίες) περιέκλειαν επτά (7) από τις θέσεις αυτές (και συγκεκριμένα τις θέσεις στάθμευσης υπ’ αρ. 6, 7, 8, 9, 10, 11 και 12). Ακολούθως, η παρεμβαίνουσα-εφεσίβλητη υπέβαλε την …/28.9.2018 αίτηση, συνοδευόμενη από την από 28.9.2018 τεχνική έκθεση άδειας κατεδάφισης, με την οποία, κατ’ επίκληση της διατάξεως του άρθρου 4 παρ. 4 περ. γ΄ του ν. 4067/2012 (Α΄ 79), ενημέρωσε τη Διεύθυνση Πολεοδομίας του Δήμου Λαρισαίων για τη διενέργεια εργασιών κατεδάφισης για τις ανωτέρω τοιχοποιίες και προσωρινές κατασκευές που ευρίσκονταν στη στάθμη του υπογείου της επίμαχης οικοδομής. Με το …/28.9.2018 έγγραφο του Προϊσταμένου του Τμήματος Έκδοσης Αδειών Δόμησης της Διεύθυνσης Πολεοδομίας του Δήμου Λαρισαίων επετράπη στην παρεμβαίνουσα-εφεσίβλητη η εκτέλεση των εργασιών αποκατάστασης του υπογείου που περιγράφονταν στην ανωτέρω τεχνική έκθεση, με την επισήμανση ότι οι προς κατεδάφιση κατασκευές θεωρούνταν «ως οριστικά κριθέντα αυθαίρετα» και εδύνατο να εφαρμοστούν ως προς αυτές τα οριζόμενα στο εδάφιο γ΄ της παρ. 4 του άρθρου 4 του ν. 4067/2012. Εξ άλλου, όσον αφορά την ορθή εκτέλεση των εργασιών αλλαγής χρήσης της επίμαχης οικοδομής σε εκπαιδευτήριο και σε συνέχεια του …/20.9.2018 πορίσματος των Ελεγκτών Δόμησης, με το οποίο δεν διαπιστώθηκαν παραβάσεις σε σχέση με την άδεια δόμησης, εκδόθηκε το …/28.9.2018 Πιστοποιητικό Ελέγχου Κατασκευής του Τμήματος Έκδοσης Αδειών Δόμησης της Διεύθυνσης Υπηρεσίας Δόμησης (ΥΔΟΜ) του Δήμου Λάρισας. Στο ανωτέρω πιστοποιητικό περιλαμβανόταν, μεταξύ άλλων, η παρατήρηση ότι για τις εργασίες αποκατάστασης της νομιμότητας σε τμήματα του υπογείου που δεν περιλαμβάνονταν στις εργασίες αλλαγής χρήσης για τις οποίες εκδόθηκε η …/2018 άδεια δόμησης, είχε χορηγηθεί η προεκτεθείσα …/28.9.2018 έγκριση αποκατάστασης οριστικά αυθαιρέτων κατασκευών. Στη συνέχεια, με το …/6.12.2018 έγγραφο της πολιτικού μηχανικού Κ.Κ. του Τμήματος Έκδοσης Αδειών Δόμησης της ΥΔΟΜ Λάρισας βεβαιώθηκε, κατόπιν διενέργειας αυτοψίας που έλαβε χώρα στο υπόγειο του επίμαχου κτιρίου στις 6.12.2018, ότι οι εργασίες κατεδάφισης και απομάκρυνσης αυθαιρέτων κατασκευών (εσωτερικών τοιχοποιιών), οι οποίες, σύμφωνα με το …/28.9.2018 υπηρεσιακό σημείωμα του Τμήματος Ελέγχου Κατασκευών της ΥΔΟΜ Λάρισας, ήταν σε εξέλιξη στις 28.9.2018, είχαν πλέον ολοκληρωθεί. Κατά τα ειδικότερα αναφερόμενα στο τελευταίο αυτό έγγραφο, στις 6.12.2018 «είχαν κατεδαφισθεί και απομακρυνθεί όλες οι αυθαίρετες κατασκευές, οι οποίες δηλώνονταν “προς κατεδάφιση” στο ενημερωμένο σχέδιο κάτοψης υπογείου της …/2018 άδειας δόμησης, με αποτέλεσμα, σύμφωνα με το ίδιο σχέδιο, να [έχουν αποκατασταθεί] συνολικά 16 θέσεις στάθμευσης». Εξ άλλου, το Συμβούλιο Πολεοδομικών Θεμάτων και Αμφισβητήσεων (ΣΥ.ΠΟ.Θ.Α.) της Περιφερειακής Ενότητας (Π.Ε.) Λάρισας, με την 25/4η συν./3.4.2019 απόφασή του, απέρριψε προσφυγές-καταγγελίες της αιτούσας-εκκαλούσας, με τις οποίες είχε ζητηθεί η διακοπή των οικοδομικών εργασιών για την αλλαγή χρήσης του κτιρίου και η ανάκληση του …/20.9.2018 πορίσματος των Ελεγκτών Δόμησης, του …/28.9.2018 Πιστοποιητικού Ελέγχου Κατασκευής και της …/2018 άδειας δόμησης. Σύμφωνα με την ανωτέρω απόφαση του ΣΥ.ΠΟ.Θ.Α. της Π.Ε. Λάρισας, οι ισχυρισμοί της αιτούσας αναφορικά με τις απαιτούμενες θέσεις στάθμευσης έπρεπε να απορριφθούν, διότι, σύμφωνα με το …/6.12.2018 έγγραφο της Διεύθυνσης Πολεοδομίας του Δήμου Λαρισαίων, είχαν αποκατασταθεί συνολικά 16 θέσεις στάθμευσης. Τέλος, τόσο στο …/28.2.2019 έγγραφο απόψεων της Διεύθυνσης Πολεοδομίας του Δήμου Λαρισαίων όσο και στο …/16.10.2018 έγγραφο του Προϊσταμένου του Τμήματος Έκδοσης Αδειών Δόμησης της ανωτέρω διεύθυνσης αναφέρεται ότι οι αυθαίρετες κατασκευές στο υπόγειο αφορούσαν στη διαφορετική διαρρύθμιση του υπογείου και στη διαφορετική χωροθέτηση-μη διαμόρφωση θέσεων στάθμευσης (κατηγορία παράβασης 4), ότι η κατάταξη των ανωτέρω αυθαιρέτων κατασκευών σε αυτήν την κατηγορία εξαιρούσε τις συγκεκριμένες κατασκευές οριστικά από την κατεδάφιση, ότι η διαμορφωμένη με τις κατασκευές αυτές κατάσταση θεωρείτο νομίμως υφιστάμενη σύμφωνα με το άρθρο 23 παρ. 1 δ΄ του ν. 4067/2012, όπως αντικαταστάθηκε με το άρθρο 45 παρ. 6 του ν. 4546/2018 (Α΄ 101), ότι η ύπαρξη ή μη των 23 αρχικών θέσεων στάθμευσης δεν θα επηρέαζε ούτως ή άλλως την έκδοση της …/2018 άδειας δόμησης, αφού η παράβαση της μη τήρησής τους είχε εξαιρεθεί οριστικά ως πολεοδομική παράβαση, ενώ η νέα χρήση απαιτούσε λιγότερες θέσεις από την προηγούμενη και ότι, εν όψει όλων των ανωτέρω, νομίμως έγινε η προεκτεθείσα ενημέρωση της προσβαλλόμενης άδειας δόμησης, καθώς οι δηλωμένες αυθαίρετες κατασκευές δεν επηρέαζαν τις εργασίες αλλαγής χρήσης του κτιρίου που αφορούσαν σε διαφορετικούς ορόφους, και νομίμως η υπηρεσία δεν προέβη σε διακοπή των οικοδομικών εργασιών.

14. Επειδή, εξ άλλου, από τα στοιχεία του φακέλου προκύπτουν και τα ακόλουθα: Με την κατατεθείσα στις 6.9.2018 καταγγελία της η αιτούσα ισχυρίσθηκε, μεταξύ άλλων, ότι σύμφωνα με τις παραδοχές της στατικής μελέτης της προσβαλλόμενης άδειας δόμησης σχετικά με τον έλεγχο επάρκειας του κτιρίου ως εκπαιδευτηρίου, η ποιότητα του δευτερεύοντος οπλισμού (συνδετήρες) οριζόταν ως “stahl ΙΙI” και όχι ως “stahl I”. Κατόπιν ελέγχου των ανωτέρω από τη Διεύθυνση Πολεοδομίας, διαπιστώθηκε η ορθότητα της καταγγελίας και ζητήθηκε από τον μελετητή μηχανικό να καταθέσει είτε πιστοποιημένο εργαστηριακό έλεγχο, στην περίπτωση που όντως είχαν χρησιμοποιηθεί συνδετήρες αντοχής stahl III κατά την κατασκευή του κτιρίου, είτε ανάλογα ενημερωμένη στατική μελέτη (σχετικό το …/12.9.2018 έγγραφο του Τμήματος Έκδοσης Αδειών Δόμησης). Με την …/17.9.2018 αίτησή της, η εφεσίβλητη-παρεμβαίνουσα ζήτησε την ενημέρωση της στατικής μελέτης σύμφωνα με τον Κανονισμό Επεμβάσεων (ΚΑΝ.ΕΠΕ./2η Αναθεώρηση 2017, ΔΝΣα/37269/ΦΝ 429.1/14.8.2017 απόφαση του Υπουργού Υποδομών και Μεταφορών, Β΄ 2984). Συνημμένη υποβλήθηκε τεχνική έκθεση, με τεύχος αναλύσεων-αποτελεσμάτων και σχετικά σχέδια, για τον έλεγχο της στατικής επάρκειας του κτιρίου μετά την εκδήλωση πυρκαγιάς στις 3.3.2018, η οποία κατέληγε στο συμπέρασμα ότι η ικανότητα του φέροντος οργανισμού του κτιρίου δεν είχε επηρεαστεί από την πυρκαγιά αυτή. Ακολούθησε η …/20.9.2018 (πρώτη) ενημέρωση της προσβαλλόμενης άδειας δόμησης ως προς το ανωτέρω τροποποιημένο περιεχόμενο της στατικής μελέτης. Ακολούθως, σε συνέχεια αιτήματος της αιτούσας-εκκαλούσας συνετάγη η υπ’ αρ. …/4.12.2018 έκθεση πραγματογνωμοσύνης του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας σχετικά με την πληρότητα της ενημερωμένης στατικής μελέτης της προσβαλλόμενης άδειας δόμησης. Σύμφωνα με τα συμπεράσματα της έκθεσης αυτής, δεν προέκυπτε πλήρης συμμόρφωση της ανωτέρω στατικής μελέτης με τις διατάξεις του ΚΑΝ.ΕΠΕ. και της ΔΝΣγ/34033Π.Ε./ΦΝ 275/3.2.2016 αποφάσεως του Υπουργού Υποδομών, Μεταφορών και Δικτύων («Τροποποίηση κανονισμών που αφορούν σε ειδικές περιπτώσεις επεμβάσεων σε υπάρχοντα κτίρια», Β΄ 350/17.2.2016), καθώς δεν τεκμηριωνόταν επαρκώς ότι μετά τη μετατροπή [αλλαγή χρήσης] το κτίριο θα παρέμενε μέσα στα περιθώρια ασφάλειας που διέθετε σύμφωνα με τη μελέτη του, όπως αυτά καθορίζονταν από τον ελάχιστο στόχο σχεδιασμού που προβλέπεται από τον ΚΑΝ.ΕΠΕ. Η παρεμβαίνουσα-εφεσίβλητη υπέβαλε το από 3.1.2019 υπόμνημα, συνοδευόμενο από νέα τεχνική έκθεση, τεύχος στατικών υπολογισμών και σχέδια αποτύπωσης ξυλοτύπων. Η τεχνική έκθεση αυτή κατέληγε στο συμπέρασμα ότι δεν απαιτείτο η εκπόνηση στατικής μελέτης σύμφωνα με τον ισχύοντα ΚΑΝ.ΕΠΕ. και τον ΕΥΡΩΚΩΔΙΚΑ (ΕΝ 1998-3), ούτε η διενέργεια επεμβάσεων ενισχύσεων, προκειμένου το κτίριο να λειτουργήσει ως εκπαιδευτήριο. Κατόπιν τούτων, η οικεία Διεύθυνση Πολεοδομίας ενημέρωσε την παρεμβαίνουσα-εφεσίβλητη ότι, προκειμένου να εξαιρεθεί το κτίριο από την εφαρμογή του ΚΑΝ.ΕΠΕ., έπρεπε να αναταχθούν οι εργασίες ενίσχυσης των τοιχοποιιών, οι οποίες είχαν πραγματοποιηθεί βάσει της ενημερωμένης στατικής μελέτης, πλην όμως δεν ήταν απαραίτητες κατά τα ανωτέρω, και ότι για τη διενέργεια των εργασιών αυτών απαιτείτο προηγουμένως η έκδοση έγκρισης εργασιών δόμησης μικρής κλίμακας, καθόσον προβλεπόταν η χρήση ικριωμάτων. Μετά την έκδοση της σχετικής έγκρισης (…/18.1.2019), κατατέθηκε από την παρεμβαίνουσα-εφεσίβλητη η από 31.1.2019 τεχνική έκθεση περί ολοκλήρωσης των εργασιών ανάταξης των ενισχύσεων των τοιχοποιιών. Εν όψει των ανωτέρω, εκδόθηκε η …/6.2.2019 ηλεκτρονική ενημέρωση της στατικής μελέτης της προσβαλλόμενης άδειας δόμησης. Ακολούθησε η εκπόνηση, για λογαριασμό της αιτούσας, της …/ 27.2.2019 νεότερης έκθεσης πραγματογνωμοσύνης του ΤΕΕ, η οποία κατέληγε στο συμπέρασμα ότι δεν τεκμηριωνόταν ότι το κτίριο δεν εμφάνιζε ενδείξεις σημαντικής στατικής ανεπάρκειας. Προς αντίκρουση της εκθέσεως αυτής, υπεβλήθη από την παρεμβαίνουσα-εφεσίβλητη το από Μαρτίου 2019 υπόμνημα του καθηγητή Ε.Μ., στο οποίο γινόταν, μεταξύ άλλων, επίκληση του …/17.12019 εγγράφου του Οργανισμού Αντισεισμικού Σχεδιασμού και Προστασίας, για να καταλήξει στο συμπέρασμα ότι ορθώς η πολεοδομική υπηρεσία είχε αποδεχθεί την τεχνική έκθεση που συνόδευε το από 3.1.2019 υπόμνημα της παρεμβαίνουσας-εφεσίβλητης και ότι το επίμαχο κτίριο απαλλασσόταν από τον έλεγχο κατά ΚΑΝ.ΕΠΕ. Εξ άλλου, σύμφωνα με το υπ’ αρ. πρωτ. Σ.τ.Ε. ΕΠ …/2.12.2022 έγγραφο απόψεων της Διεύθυνσης Πολεοδομίας του Δήμου Λαρισαίων προς το Δικαστήριο, η προσβαλλόμενη άδεια δόμησης ενημερώθηκε εκ νέου ως προς την στατική μελέτη του κτιρίου σύμφωνα με τον ΚΑΝ.ΕΠΕ. και τον Ευρωκώδικα 8-3 (ΕΚ8-3) με δύο μεταγενέστερες πράξεις και, συγκεκριμένα, με τις …/30.8.2019 και …/30.12.2021 ηλεκτρονικές πράξεις. Η πρώτη εξ αυτών εκδόθηκε κατόπιν του …/25.6.2019 νεότερου εγγράφου του ΟΑΣΠ. Με το έγγραφο αυτό υιοθετείτο διαφορετική ερμηνεία της παρ. 2.2.3(2) της ΔΝΣγ/34033Π.Ε./ΦΝ 275/3.2.2016 υπουργικής απόφασης, σε σχέση με την αυτήν που δινόταν με το …/17.12019 προγενέστερο έγγραφο του ΟΑΣΠ, επί τη βάσει του οποίου είχε εκδοθεί η ανωτέρω …/6.2.2019 ηλεκτρονική πράξη ενημέρωσης της στατικής μελέτης της προσβαλλόμενης άδειας δόμησης. Η παρεμβαίνουσα-εφεσίβλητη κατέθεσε τις από 29.8.2019 και 30.8.2019 αιτήσεις, με τις οποίες γνωστοποίησε στην ανωτέρω υπηρεσία ότι είχε προχωρήσει στην ενημέρωση της στατικής μελέτης της ανωτέρω άδειας δόμησης. Η νέα δε στατική μελέτη είχε εκπονηθεί, όσον αφορά την αποτίμηση της φέρουσας ικανότητας του κτιρίου, σύμφωνα με τον ΚΑΝ.ΕΠΕ. και τον ΕΥΡΩΚΩΔΙΚΑ, ήτοι ο έλεγχος του υπάρχοντος κτιρίου έγινε με εφαρμογή του κριτηρίου γενικής ισχύος 1(2) της ΔΝΣγ/34033Π.Ε./ΦΝ 275/3.2.2016 υπουργικής απόφασης, χωρίς τη χρήση των εξαιρέσεων που προβλέπονται στην απόφαση αυτή. Η Διεύθυνση Πολεοδομίας του Δήμου Λαρισαίων, όπως προκύπτει από το …/6.9.2019 έγγραφό της, απεδέχθη την ανωτέρω ενημέρωση και διατήρησε σε ισχύ την προσβαλλόμενη άδεια δόμησης. Κατά της ανωτέρω …/30.8.2019 πράξης ενημέρωσης της στατικής μελέτης της επίμαχης άδειας δόμησης η αιτούσα άσκησε αίτηση ακυρώσεως ενώπιον του Διοικητικού Εφετείου Λάρισας, από την οποία, όμως, υπεβλήθη παραίτηση (σχετική η 64/2021 απόφαση του ανωτέρω διοικητικού εφετείου περί κατάργησης της δίκης). Τέλος, η δεύτερη …/30.12.2021 ηλεκτρονική πράξη ενημέρωσης της στατικής μελέτης εκδόθηκε σε συνέχεια του …/1.11.2021 εγγράφου του Τμήματος Έκδοσης Αδειών Δόμησης της Διεύθυνσης Πολεοδομίας του Δήμου Λαρισαίων με θέμα «έλεγχος νομιμότητας στατικής μελέτης οικοδομικής άδειας, διεκπεραίωση καταγγελίας περί επικίνδυνης οικοδομής». Ειδικότερα, όπως προκύπτει από το έγγραφο αυτό, με την …/1.6.2020 καταγγελία της αιτούσας διαβιβάσθηκε στην υπηρεσία τεχνική μελέτη αποτίμησης κατά ΚΑΝ.ΕΠΕ. για το υπόψη κτίριο, σύμφωνα με την οποία η ενημερωμένη στατική μελέτη δεν ήταν σύμφωνη με το σύνολο των διατάξεων του ΚΑΝ.ΕΠΕ. Με νεότερη καταγγελία της αιτούσας διαβιβάσθηκε, επίσης, η υπ’ αρ. πρωτ. …/3.6.2021 έκθεση πραγματογνωμοσύνης, η οποία κατέληγε στο συμπέρασμα ότι το κτίριο τυγχάνει επικίνδυνο από στατικής απόψεως και ότι, ως εκ τούτου, τυγχάνουν άμεσης εφαρμογής οι διατάξεις του π.δ. της 13/22.4.1929 (Α΄ 153) «περί επικινδύνων οικοδομών» [άρθρα 422-433 του Κ.Β.Π.Ν.]. Η Διεύθυνση Πολεοδομίας του Δήμου Λαρισαίων, με το …/23.6.2020 έγγραφό της, ζήτησε τις απόψεις της Διεύθυνσης Περιβάλλοντος και Χωρικού Σχεδιασμού Θεσσαλίας της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Θεσσαλίας-Στερεάς Ελλάδας επί του ανωτέρω θέματος. Η τελευταία αυτή διεύθυνση απευθύνθηκε περαιτέρω στη Διεύθυνση Αρχιτεκτονικής, Οικοδομικών Κανονισμών και Αδειοδοτήσεων (ΔΑΟΚΑ) του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, η οποία, με το ΥΠΕΝ/ΔΑΟΚΑ/60781/ 2543/19.7.2021 έγγραφό της, διαπίστωσε ότι, εφόσον η ανωτέρω έκθεση πραγματογνωμοσύνης αναφερόταν σε παραλείψεις επί της στατικής μελέτης και σε κατασκευαστικές αποκλίσεις από τους κανονισμούς, η Υπηρεσία Δόμησης του Δήμου Λαρισαίων όφειλε, στο πλαίσιο του π.δ. της 13/22.4.1929, να εξετάσει τυχόν υφιστάμενο κίνδυνο. Με το ίδιο έγγραφο της ΔΑΟΚΑ δίνονταν, επίσης, κατευθύνσεις ως προς τα αντικείμενα που πρέπει να καλύπτει ο έλεγχος που διενεργείται από την εκάστοτε ΥΔΟΜ σε περίπτωση καταγγελίας σχετικά με τη στατική μελέτη κτιρίων, ήτοι α) ως προς το αν τα σχέδια της στατικής μελέτης (ξυλότυπα) ανταποκρίνονται στα αντίστοιχα αρχιτεκτονικά, β) αν η τεχνική έκθεση του έργου που συνοδεύει το τεύχος υπολογισμών είναι πλήρης, σαφής και σύμφωνη με τις προδιαγραφές και γ) αν η μέθοδος που ακολουθήθηκε είναι σύμφωνη με τους Ελληνικούς Κανονισμούς. Κατόπιν τούτων, στο πλαίσιο εφαρμογής των διατάξεων του π.δ. της 13/22.4.1929, διενεργήθηκε από τη Διεύθυνση Πολεοδομίας του Δήμου Λαρισαίων αυτοψία επί του επίδικου ακινήτου, κατά την οποία δεν διαπιστώθηκαν ενδείξεις κακής ποιότητας υλικών, κακότεχνης εργασίας δομήσεως ή διαβρωμένων στοιχείων, ήτοι ενδείξεις που να δηλώνουν ότι το κτίριο δεν παρουσιάζει εν όλω ή εν μέρει την απαιτούμενη ασφάλεια για τα φορτία, τα οποία βαστάζει, και εν γένει για τον προορισμό του (κοινώς ετοιμόρροπο), ούτε διαπιστώθηκαν καθιζήσεις, αποσυνθέσεις μαζών τοιχοποιίας ή ρωγμές, ήτοι στοιχεία δηλωτικά στατικής ανεπάρκειας σε σημείο επικίνδυνο, ώστε να θεωρείται ο κίνδυνος ως άμεσος (επικινδύνως ετοιμόρροπο κτίριο) [σχετικό το …/27.9.2021 έγγραφο της ανωτέρω διεύθυνσης πολεοδομίας περί διενέργειας αυτοψίας]. Ως εκ τούτου, κρίθηκε ότι το επίδικο κτίριο δεν θεωρείται επικίνδυνο από στατική και δομική άποψη και δεν υπάγεται στις διατάξεις του π.δ. της 13/22.4.1929. Περαιτέρω, κατά την εξέταση των επί μέρους αντικειμένων του ελέγχου σύμφωνα με το προεκτεθέν έγγραφο της ΔΟΑΚΑ, διαπιστώθηκε, με το ανωτέρω …/1.11.2021 έγγραφο του Τμήματος Έκδοσης Αδειών Δόμησης, ότι στην τεχνική έκθεση της ενημερωμένης στατικής μελέτης της προσβαλλόμενης άδειας δόμησης αναφέρονταν με σαφήνεια και σύμφωνα με τις προδιαγραφές οι παραδοχές για τα υλικά, τα κατακόρυφα φορτία, τον σεισμό, το έδαφος και τις συνθήκες περιβάλλοντος, ότι η μέθοδος που ακολουθήθηκε εν προκειμένω ήταν σύμφωνη με τους Ευρωκώδικες και τον ΚΑΝ.ΕΠΕ., ωστόσο, κατά την αντιπαραβολή των αρχιτεκτονικών σχεδίων με τους ξυλοτύπους της ενημερωμένης στατικής μελέτης, διαπιστώθηκαν ορισμένες παραλείψεις (ελλείψεις και αναντιστοιχίες, όπως παράλειψη σχεδίασης υποστηλωμάτων με τις ακριβείς τους διαστάσεις, παράλειψη σχεδίασης φερόντων στοιχείων με διαφοροποίηση σχεδίασης στα αρχιτεκτονικά σχέδια και απουσία βασικών παραδοχών, γεωμετρικών μεγεθών φερόντων στοιχείων-σιδηρών διατομών και κατασκευαστικών λεπτομερειών), για τις οποίες ζητήθηκε να υποβληθούν εντός δύο μηνών τα αντίστοιχα συμπληρωματικά στοιχεία της αρχιτεκτονικής και της στατικής μελέτης. Προς συμπλήρωση των ανωτέρω ελλείψεων κατατέθηκαν σχετικά στοιχεία από την παρεμβαίνουσα-εφεσίβλητη, σε συνέχεια των οποίων εκδόθηκε η προεκτεθείσα …/30.12.2021 ηλεκτρονική πράξη ενημέρωσης της στατικής μελέτης. Σύμφωνα δε με το ανωτέρω υπ’ αρ. πρωτ. Σ.τ.Ε. ΕΠ …/2.12.2022 έγγραφο απόψεων, από τις υποβληθείσες εν ισχύ εγκεκριμένες μελέτες των μελετητών μηχανικών της αδείας, δεν προέκυψε η ανάγκη ενισχύσεων ή άλλων σχετικών επεμβάσεων επί του φέροντος οργανισμού του κτιρίου, ώστε αυτό να λειτουργεί με ασφάλεια ως εκπαιδευτήριο.

15. Επειδή, από τα προεκτεθέντα στοιχεία του φακέλου προκύπτει ότι, πριν την έκδοση της …/25.7.2018 άδειας δόμησης περί αλλαγής χρήσης της επίμαχης οικοδομής σε εκπαιδευτήριο, δεν έγινε έλεγχος από την αρμόδια πολεοδομική αρχή σχετικά με την ύπαρξη των απαιτούμενων για τη νέα χρήση θέσεων στάθμευσης στο υπόγειο του κτιρίου, καθόσον η υπηρεσία έκρινε ότι οι αρχικώς προβλεπόμενες από την οικοδομική άδεια περί ανέγερσης του κτιρίου θέσεις στάθμευσης επαρκούσαν προς τούτο. Μετά την έκδοση της ανωτέρω άδειας δόμησης, την υποβολή καταγγελίας εκ μέρους της αιτούσας και την προσκόμιση νεωτέρων στοιχείων (νέου σχεδίου του υπογείου και δηλώσεων υπαγωγής αυθαιρέτων κατασκευών στο ν. 4495/2017) από την παρεμβαίνουσα-εφεσίβλητη, διαπιστώθηκε ότι είχε λάβει χώρα διαμερισμάτωση στο χώρο του υπογείου του κτιρίου, με συνέπεια, όπως άλλωστε ομολογείται και από τη Διεύθυνση Πολεοδομίας του Δήμου Λαρισαίων, τη διαφορετική διαρρύθμιση-χωροθέτηση του υπογείου και, συγκεκριμένα, τη μη διαμόρφωση των απαιτούμενων για τη νέα χρήση θέσεων στάθμευσης. Υπό τα δεδομένα αυτά, η αρμόδια πολεοδομική αρχή, με μόνη τη διαπίστωση του αντικειμενικού γεγονότος της μη διαμόρφωσης των απαιτούμενων θέσεων στάθμευσης στο υπόγειο του κτιρίου, όφειλε να προβεί στην ανάκληση της προσβαλλόμενης άδειας δόμησης, η οποία, εξ αυτού του λόγου, είχε καταστεί μη νόμιμη (πρβλ. Σ.τ.Ε. 3589/1992). Αντί της ανακλήσεως, όμως, η Διεύθυνση Πολεοδομίας του Δήμου Λαρισαίων προχώρησε στην ενημέρωση της προσβαλλόμενης άδειας δόμησης με τα νέα αρχιτεκτονικά σχέδια του υπογείου (υπ’ αρ. πρωτ. …/26.9.2018), προκειμένου αυτά να συμφωνούν με τη ρύθμιση αυθαιρέτων κατασκευών της με α/α 10389796 ενημερωμένης δήλωσης περί υπαγωγής στο ν. 4495/2017, υπολαμβάνουσα, δηλαδή, όπως άλλωστε βεβαιώνεται και στο …/28.2.2019 έγγραφο απόψεων της ως άνω Υπηρεσίας, ότι η παράβαση της μη τήρησης των απαιτούμενων για τη νέα χρήση θέσεων στάθμευσης είχε εξαιρεθεί οριστικά ως πολεοδομική παράβαση εν όψει της υποβολής της ανωτέρω δήλωσης. Η υποβολή, όμως, της δήλωσης για την υπαγωγή στις διατάξεις περί αυθαιρέτων κατασκευών του ν. 4495/2017, η οποία συνεπάγεται την αναστολή της κατεδάφισης, της επιβολής κάθε κύρωσης και της είσπραξης του προστίμου και, υπό προϋποθέσεις, την οριστική εξαίρεση από την κατεδάφιση (βλ. άρθρο 97 του ν. 4495/2017, Α΄ 167), αφορούσε στην πολεοδομική νομιμότητα των επίμαχων αυθαίρετων κατασκευών του κτιρίου και δεν σχετιζόταν με την απαίτηση της δημιουργίας, διαμόρφωσης και διάθεσης των απαιτούμενων θέσεων στάθμευσης για τη χορήγηση της επίμαχης άδειας δόμησης, η οποία (απαίτηση) διαπιστώθηκε ότι δεν συνέτρεχε κατά τα ανωτέρω. Πέραν τούτου, δεν συνέτρεχαν ούτε οι προϋποθέσεις για την ενημέρωση της ανωτέρω άδειας δόμησης, δεδομένου ότι, εν όψει της προσκόμισης από την παρεμβαίνουσα-εφεσίβλητη του τροποποιημένου διαγράμματος του υπογείου, αυτή υπέκειτο, σύμφωνα με τις προεκτεθείσες διατάξεις των παραγράφων 3 και 9 του άρθρου 6 του ν. 4030/2011, σε αναθεώρηση και όχι σε ενημέρωση. Υπό τα δεδομένα αυτά, ο λόγος ακυρώσεως, με τον οποίο προβάλλεται ότι η …/2018 άδεια δόμησης χορηγήθηκε κατά παράβαση των προεκτεθεισών διατάξεων του ν. 960/1979 και του π.δ/τος 350/1996, εφόσον δεν υφίσταντο οι απαιτούμενες διαμορφωμένες θέσεις στάθμευσης, προβάλλεται βασίμως και πρέπει να γίνει δεκτός. Η δε μεταγενέστερη της ασκήσεως της αιτήσεως ακυρώσεως αποκατάσταση των 16 θέσεων στάθμευσης στον υπόγειο χώρο του επίμαχου κτιρίου δεν καθιστά αλυσιτελή την προβολή του ανωτέρω λόγου ακυρώσεως, καθόσον από τα προεκτεθέντα στοιχεία του φακέλου δεν προκύπτει ότι η αρμόδια υπηρεσία δόμησης αξιολόγησε τα υποβληθέντα από την παρεμβαίνουσα-εφεσίβλητη νέα σχέδια του υπογείου με την έκδοση εκτελεστής διοικητικής πράξης (αναθεώρησης), από την οποία να προκύπτει ότι εξετάστηκε η συνδρομή της νόμιμης προϋπόθεσης για την ύπαρξη των απαιτούμενων από τον νόμο θέσεων στάθμευσης για τη νέα χρήση. Συνεπώς, πρέπει να γίνει δεκτή η κρινόμενη αίτηση, να ακυρωθεί η …/25.7.2018 άδεια δόμησης της Διεύθυνσης Υπηρεσίας Δόμησης του Δήμου Λαρισαίων, όπως αυτή ενημερώθηκε κατά τα ανωτέρω, και να απορριφθεί η παρέμβαση, παρέλκει δε ως αλυσιτελής η εξέταση των υπολοίπων λόγων ακυρώσεως. Οίκοθεν νοείται ότι η Διοίκηση, επανερχόμενη μετά την παρούσα ακυρωτική απόφαση, οφείλει να προβεί σε πλήρη έλεγχο της συνδρομής των νομίμων προϋποθέσεων για την έκδοση οικοδομικής άδειας περί αλλαγής χρήσης του επίμαχου κτιρίου, συμπεριλαμβανομένου όχι μόνο του ελέγχου της ύπαρξης των απαιτούμενων για τη νέα χρήση θέσεων στάθμευσης, αλλά και του ελέγχου της στατικής μελέτης του κτιρίου (βλ. Σ.τ.Ε. 2693/2009), για την οποία εκδόθηκαν οι εκτεθείσες σε προηγούμενη σκέψη διαδοχικές ενημερώσεις.

Διά ταύτα

Δέχεται την κρινόμενη έφεση.

Εξαφανίζει την 232/2019 απόφαση του Διοικητικού Εφετείου Λάρισας.

Δικάζει την αίτηση ακυρώσεως και την δέχεται.

Ακυρώνει, κατά το σκεπτικό, την …/25.7.2018 άδεια δόμησης της Διεύθυνσης Υπηρεσίας Δόμησης του Δήμου Λαρισαίων, όπως ενημερώθηκε.

Απορρίπτει την παρέμβαση της εταιρείας περιορισμένης ευθύνης ...

Διατάσσει την απόδοση των παραβόλων της έφεσης και της αίτησης ακυρώσεως.

Επιβάλλει συμμέτρως στον Δήμο Λαρισαίων και στην εταιρεία περιορισμένης ευθύνης Ι.Ι.Ε.Κ. ΟΜΗΡΟΣ τη δικαστική δαπάνη της αιτούσας-εκκαλούσας, η οποία ανέρχεται και για τους δύο βαθμούς δικαιοδοσίας σε χίλια τετρακόσια ενενήντα έξι (920 + 576) ευρώ.

Η διάσκεψη έγινε στην Αθήνα στις 25 Μαΐου 2023

Η Προεδρεύουσα Αντιπρόεδρος

Παναγιώτα Καρλή

Η Γραμματέας του Ε´ Τμήματος και μετά την αποχώρησή της

Ο Γραμματέας

Νικόλαος Βασιλόπουλος

και η απόφαση δημοσιεύθηκε σε δημόσια συνεδρίαση της 1ης Οκτωβρίου 2025.

Η Προεδρεύουσα Σύμβουλος

Ρωξάνη Γιαννουλάτου

Η Γραμματέας

Ειρήνη Κανάκη