20 Ιαν 2026
Το με χρονολογία 6.11.2009 κρινόμενο ένδικο βοήθημα, που ασκήθηκε ως προσφυγή ουσίας ενώπιον του Τριμελούς Διοικητικού Πρωτοδικείου Κέρκυρας, παραπέμφθηκε με την Α 448/2018 απόφαση του τελευταίου στο παρόν Δικαστήριο, για να εκδικαστεί ως αίτηση ακύρωσης, δυνάμει της οποίας ζητήθηκε η ακύρωση του …/5.3.2009 πρωτοκόλλου κατεδάφισης κατασκευών σε χώρο αιγιαλού του Προϊστάμενου της Κτηματικής Υπηρεσίας Νομού Θεσπρωτίας, ενώ μετά τον θάνατο του αιτούντος (23.4.2022) τη δίκη συνεχίζει παραδεκτά μόνο ο γιος του και ένας εκ των εξ αδιαθέτου συγκληρονόμων του, με βάση τη σχετική δήλωσή του. Η προβλεπόμενη από το Π.Δ. 18/1989 μηνιαία προθεσμία για την καταβολή του παραβόλου αρχίζει από την κοινοποίηση της παραπεμπτικής απόφασης στον αιτούντα ή τον πληρεξούσιο δικηγόρο του, εκτός εάν η δικογραφία περιέλθει στο δικαστήριο σε χρόνο μεταγενέστερο της επίδοσης της παραπεμπτικής απόφασης, οπότε η προθεσμία αρχίζει από την περιέλευση του δικογράφου, κατά την παραπομπή της υπόθεσης από το δικαστήριο στο οποίο ασκήθηκε το ένδικο βοήθημα, σε άλλο διοικητικό δικαστήριο ή στο Συμβούλιο της Επικρατείας λόγω αρμοδιότητας. Στην περίπτωση δε αδυναμίας διαπίστωσης της κοινοποίησης της παραπεμπτικής απόφασης του διοικητικού δικαστηρίου ή του μη νομότυπου χαρακτήρα αυτής, η συγκεκριμένη μηνιαία προθεσμία κινείται με την κοινοποίηση στον διάδικο που άσκησε το ένδικο βοήθημα ή στον πληρεξούσιο δικηγόρο του, της πράξης του Προέδρου του οικείου Τμήματος του διοικητικού δικαστηρίου ή του Συμβουλίου της Επικρατείας για τον ορισμό εισηγητή και δικασίμου για την υπόθεση. Ως απαράδεκτο απορρίπτεται το ένδικο βοήθημα όταν η ταχθείσα μηνιαία προθεσμία παρέλθει άπρακτη σε όλες τις περιπτώσεις. Οι εν λόγω δικονομικές διατάξεις δεν αντίκεινται μεν στο Σύνταγμα, ωστόσο στην υπ’ αρ. 27916/19/8.7.2025 απόφαση του ΕΔΔΑ (υπόθεση «Θεόδωρος Βάβουλας & Σία ΟΕ» κατά Ελλάδας) σημειώνεται ότι η απόρριψη της αίτησης ακύρωσης εταιρείας, με απόφαση του ΣτΕ, ως απαράδεκτης και στην περίπτωση της καθυστερημένης συμπλήρωσης του ελλείποντος παραβόλου, δηλαδή και όταν το παράβολο συμπληρώνεται μετά τη μηνιαία προθεσμία που εκκινεί από τα παραπάνω τρία εναλλακτικά σημεία, κρίθηκε ότι αποτελεί μέτρο δυσανάλογο προς το στόχο της εγγύησης της ασφάλειας δικαίου και της χρηστής απονομής της δικαιοσύνης, κατά παραβίαση του άρθρου 6 § 1 της ΕΣΔΑ. Περαιτέρω, η Διοίκηση όφειλε να αποφανθεί επί της αίτησης επανακαθορισμού των ορίων αιγιαλού, παλαιού αιγιαλού ή παραλίας, εφόσον ζητήθηκε από τον ενδιαφερόμενο ο επανακαθορισμός αιγιαλού, παλαιού αιγιαλού ή παραλίας. Σκοπό του νομοθέτη με τον Ν. 2971/2001 αποτελεί τόσο η προστασία του κοινόχρηστου χαρακτήρα του αιγιαλού και της παραλίας, όσο και η προστασία του αιγιαλού, της παραλίας και της θάλασσας με την άμεση αποκατάσταση του παράκτιου και του θαλάσσιου οικοσυστήματος στην προτέρα κατάσταση, αναζητώντας το πρόσωπο που ανήγειρε τις αυθαίρετες κατασκευές, προκειμένου να τις απομακρύνει οικειοθελώς και, σε περίπτωση μη συμμόρφωσής του προς την υποχρέωση αυτή, να υποστεί τις νόμιμες συνέπειες. Στην κρινόμενη υπόθεση, η Διοίκηση εξέδωσε το προσβαλλόμενο πρωτόκολλο σε βάρος του δικαιοπαρόχου του αιτούντος, διότι ο τοίχος αντιστήριξης υφίσταται στο προς τη θάλασσα δυτικό όριο του επίμαχου ακινήτου ιδιοκτησίας του εν ζωή και οι λοιπές αυθαίρετες κατασκευές (σκαλοπάτια και πλακόστρωτα) βρίσκονται μπροστά από το ίδιο ακίνητο. Επιπροσθέτως, το πρωτόκολλο κατεδάφισης τοιχοκολλάται στο υπό κατεδάφιση κτίσμα ή κατασκευή και στο κατάστημα του δήμου ή της κοινότητας, στην περιοχή του οποίου αυτό βρίσκεται, ενώ για την τοιχοκόλληση συντάσσεται έκθεση από το δημόσιο, δημοτικό ή κοινοτικό υπάλληλο που την ενήργησε, η οποία αποστέλλεται στην Κτηματική Υπηρεσία, η δε κατεδάφιση γίνεται μετά την παρέλευση δεκαπέντε (15) ημερών από την κοινοποίηση του πρωτοκόλλου και την τοιχοκόλλησή του. Εντούτοις, το γεγονός ότι το προσβαλλόμενο πρωτόκολλο δεν τοιχοκολλήθηκε κατά τα προβλεπόμενα στην § 5 του άρθρου 27 του Ν. 2971/2001 δεν επηρεάζει τη νομιμότητά του κατά το μέρος του που διατάσσεται η κατεδάφιση των αυθαίρετων κατασκευών εντός του αιγιαλού. Τέλος, η Διοίκηση και τα δικαστήρια οφείλουν να προβούν σε παρεμπίπτουσα και αιτιολογημένη κρίση, μόνο αν δεν έχει καθορισθεί ο αιγιαλός με εκδοθείσα κατά νόμο διαπιστωτική διοικητική πράξη, ενώ στην υπό κρίση υπόθεση η οριογραμμή του αιγιαλού έχει καθορισθεί με βάση την οριοθέτηση του χειμερίου κύματος κατά τις προϊσχύουσες του Ν. 2971/2001 διατάξεις. Ο δε ισχυρισμός του αιτούντος ότι το επίμαχο τοιχίο αντιστήριξης δεν εμπίπτει στα όρια του αιγιαλού οδηγεί σε παρεμπίπτοντα έλεγχο νομιμότητας της επίδικης νομαρχιακής απόφασης περί καθορισμού των εν λόγω ορίων, η οποία έχει χαρακτήρα ατομικής πράξης γενικού περιεχομένου και δεν εξετάζεται εν προκειμένω. Οι παρεμπίπτουσες κρίσεις για τον χαρακτήρα έκτασης ως αιγιαλού που τυχόν εκφέρουν τα πολιτικά δικαστήρια δεν δεσμεύουν τα διοικητικά όργανα κατά την άσκηση της αρμοδιότητάς τους για τη διαπίστωση, στο πλαίσιο της οικείας διοικητικής διαδικασίας, του χαρακτήρα έκτασης ως αιγιαλού, αλλά δύνανται να συνεκτιμηθούν από αυτά. Το Δικαστήριο απέρριψε την αίτηση στο σύνολό της ως αβάσιμη.