7 Σεπ 2026
Το αιτούν δικαστήριο (Ανώτατο Ακυρωτικό Δικαστήριο, Βέλγιο) υπέβαλε στο ΔΕΕ αίτηση προδικαστικής απόφασης στο πλαίσιο της δίκης «A&P Deco NV κατά Belgische Staat», με αντικείμενο την ερμηνεία των διατάξεων των άρθρων 14, 19, 24, 29 και 184-190 Οδηγ. 2006/112/ΕΚ, αναφορικά με το κοινό σύστημα φόρου προστιθέμενης αξίας (Οδηγία ΦΠΑ), καθώς και την ερμηνεία της αρχής της ουδετερότητας του ΦΠΑ. Αναλυτικά, η αίτηση σχετίζεται με την προκύψασα ένδικη διαφορά μεταξύ της εταιρίας A&P Deco NV και του Belgische Staat (Βελγικού Δημοσίου), αφενός σχετικά με το ζήτημα αν το ειδικό καθεστώς των άρθρων 19 και 29 της Οδηγίας ΦΠΑ έχει εφαρμογή σε ακίνητο που εκμισθώνεται ταυτόχρονα με τη μεταβίβαση των στοιχείων του ενεργητικού επιχείρησης η οποία διενεργείται ως μεταβίβαση συνόλου αγαθών από τον μεταβιβάζοντα στον αποκτώντα τα εν λόγω στοιχεία ενεργητικού, όταν το ακίνητο αυτό χρησιμοποιείται για τις ανάγκες της αναληφθείσας φορολογητέας δραστηριότητας, καθώς και, αφετέρου και σε καταφατική περίπτωση, σχετικά με τις συνέπειες του εν λόγω καθεστώτος επί του διακανονισμού των εκπτώσεων που προβλέπεται στα άρθρα 184 έως 190 της εν λόγω Οδηγίας. Ειδικότερα, η υποκείμενη στον ΦΠΑ εταιρεία «A&P Deco» ασκούσε δραστηριότητα κηπουρικής σε κτίρια εγκαταστάσεων των οποίων ήταν ιδιοκτήτρια. Η ίδια προέβη σε έκπτωση του ΦΠΑ που επιβλήθηκε επί των πράξεων αυτών, καθώς κατασκεύασε τα κτίρια αυτά το 2004 και το 2005 και εκτέλεσε εργασίες μετατροπής και προσαρμογής τους από το 2008 έως το 2011. Το έτος 2013 μεταβίβασε στο πλαίσιο μεταβίβασης συνόλου αγαθών, τα περιουσιακά στοιχεία της επιχείρησής της στην εταιρεία «WR Woestijnroos BV», επίσης υποκείμενη στον ΦΠΑ, ενώ την ίδια περίοδο η «A&P Deco» εκμίσθωσε τα κτίρια στα οποία ασκούσε τη δραστηριότητα της κηπουρικής στην «WR Woestijnroos», η οποία συνέχισε τη συγκεκριμένη δραστηριότητα στα κτίρια αυτά. Σύμφωνα με την πάγια νομολογία του Δικαστηρίου, το προβλεπόμενο στα άρθρα 167 επ. της Οδηγίας ΦΠΑ δικαίωμα των υποκειμένων στον φόρο να εκπίπτουν από τον οφειλόμενο ΦΠΑ τον ΦΠΑ επί των εισροών, ο οποίος οφείλεται ή καταβλήθηκε σε σχέση με τα αγαθά που απέκτησαν ή τις υπηρεσίες που τους παρασχέθηκαν, συνιστά θεμελιώδη αρχή του κοινού συστήματος ΦΠΑ, κατά τη νομοθεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Παράλληλα, σκοπός του μηχανισμού διακανονισμού, ο οποίος προβλέπεται στα επίμαχα άρθρα και αποτελεί αναπόσπαστο μέρος του συστήματος έκπτωσης του ΦΠΑ, έχει ως στόχο τον ακριβέστερο υπολογισμό των εκπτώσεων, ώστε να διασφαλίζεται η ουδετερότητα του ΦΠΑ, κατά τρόπον ώστε οι πράξεις που έχουν διενεργηθεί σε προγενέστερο στάδιο να εξακολουθούν να παρέχουν δικαίωμα έκπτωσης μόνον αν εξυπηρετούν παραδόσεις αγαθών ή παροχές υπηρεσιών που υπόκεινται στον φόρο αυτόν. Σημειώνεται ότι το γεγονός ότι τα εν λόγω ακίνητα δεν χρησιμοποιούνται πλέον για τη διενέργεια φορολογητέων πράξεων συνεπάγεται μεταβολή των στοιχείων που πρέπει να ληφθούν υπόψη για τον καθορισμό του δικαιώματος προς έκπτωση. Συνεπώς, πρέπει να πραγματοποιηθεί αναλογικός διακανονισμός της αρχικώς πραγματοποιηθείσας έκπτωσης του ΦΠΑ. Άλλωστε, σε περίπτωση διακανονισμού μιας έκπτωσης του ΦΠΑ στην οποία έχει προβεί ένας υποκείμενος στον φόρο, τα οφειλόμενα για τον λόγο αυτόν ποσά πρέπει να εξοφληθούν από τον ως άνω υποκείμενο στον φόρο. Ως προς την αρχή της ουδετερότητας του ΦΠΑ, επισημαίνεται ότι ο νομοθέτης της Ένωσης εκφράζει στον τομέα του ΦΠΑ τη γενική αρχή της ίσης μεταχείρισης, η οποία απαγορεύει, μεταξύ άλλων, τη διαφορετική μεταχείριση, όσον αφορά την είσπραξη του ΦΠΑ, των επιχειρηματιών που διενεργούν τις ίδιες πράξεις. Το ΔΕΕ έκρινε ότι τα άρθρα 14, 19, 24, 29 και 184 έως 190 της Οδηγίας 2006/112/ΕΚ έχουν την έννοια ότι όταν, επ’ ευκαιρία της μεταβίβασης των στοιχείων του ενεργητικού επιχείρησης η οποία διενεργείται ως μεταβίβαση συνόλου αγαθών, ο μεταβιβάζων τα εν λόγω στοιχεία ενεργητικού εκμισθώνει, απαλλασσόμενος από τον ΦΠΑ, ακίνητο στον αποκτώντα, ο οποίος εξακολουθεί να το χρησιμοποιεί για την άσκηση της φορολογητέας δραστηριότητας την οποία έχει αναλάβει, πρέπει να γίνει διακανονισμός, από τον μεταβιβάζοντα, της έκπτωσης του ΦΠΑ που εισπράχθηκε για την απόκτηση, την ανέγερση, τη μετατροπή ή τη βελτίωση του εν λόγω ακινήτου.