Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου με την απόφαση της 30ης Μαρτίου 2017 στην υπόθεση Nagmetov κατά Ρωσίας (αρ. προσφυγής 35589/08) έκρινε ότι το Δικαστήριο μπορεί να επιδικάσει δίκαιη ικανοποίηση χωρίς την προσήκουσα προβολή σχετικού αιτήματος σε εντελώς εξαιρετικές περιπτώσεις.

Ο προσφεύγων, μετά τη δολοφονία του γιου του, εξαιτίας της χρήσης θανατηφόρου βίας από δυνάμεις ασφαλείας κατά τη διάρκεια μίας δημόσιας διαμαρτυρίας, προσέφυγε στο ΕΔΔΑ για παραβίαση του άρθρου 2 της Σύμβασης. Το Πρώτο Τμήμα του Δικαστηρίου, στις 5 Νοεμβρίου του 2015, καταδίκασε τη Ρωσία για παραβίαση του άρθρου 2 της ΕΣΔΑ, ενώ, επιδίκασε και δίκαιη ικανοποίηση στον προσφεύγοντα για ηθική βλάβη, χωρίς όμως ο ίδιος να έχει προβάλει σχετικό αίτημα. Ακολούθως, η Ρωσία άσκησε αίτηση προκειμένου η υπόθεση να τεθεί ενώπιον της Ευρείας Σύνθεσης.

Το ζήτημα που τέθηκε αφορούσε εάν η μνεία που συμπεριλήφθηκε στην αίτηση της προσφυγής, σύμφωνα με την οποία ο προσφεύγων επιθυμούσε αποζημίωση από την παραβίαση της Σύμβασης, ήταν επαρκής ή θα έπρεπε να εξειδικεύσει το αίτημά του με τις προτάσεις του.

Η Ευρεία Σύνθεση του Δικαστηρίου, αφού εξέτασε τα πραγματικά περιστατικά της υπόθεσης και κατέληξε σε παραβίαση του άρθρου 2 της ΕΣΔΑ, εξέτασε εάν, υπό τις παραπάνω συνθήκες, προβλήθηκε αίτημα για δίκαιη ικανοποίηση από τον προσφεύγοντα, καταλήγοντας σε αρνητική διαπίστωση. Στη συνέχεια, εξέτασε εάν το Δικαστήριο μπορεί να επιδικάσει δίκαιη ικανοποίηση χωρίς την προσήκουσα προβολή σχετικού αιτήματος.

Σύμφωνα με το άρθρο 41 ΕΣΔΑ, το Δικαστήριο έχει τη διακριτική ευχέρεια να μειώσει ή να αρνηθεί το ποσό της δίκαιης ικανοποίησης. Παρ’ όλ’ αυτά, το Δικαστήριο οφείλει να κινείται με γνώμονα την αρχή της επιείκειας. Έτσι, σε εντελώς εξαιρετικές περιπτώσεις, μπορεί να επιδικάσει δίκαιη ικανοποίηση ακόμη και εάν το σχετικό αίτημα δεν έχει υποβληθεί προσηκόντως. Προς τούτο, συνεκτιμάται η βαρύτητα της παραβίασης, το γενικό πλαίσιο της υπόθεσης και η δυνατότητα πλήρους αποζημίωσης σε εθνικό επίπεδο.

Ολόκληρο το κείμενο της απόφασης στα αγγλικά είναι διαθέσιμο εδώ.